از خرید کارخانه تا طراحی کارخانه: مورد کاوی دو سرمایه گذاری صنعتی مشترک سازمان گسترش و نوسازی صنایع در صنعت غذایی در دورههای قبل و بعد از انقلاب
نویسندگان
1 استادیار گروه اقتصاد دانش بنیان، پژوهشکده مطالعات فناوری ریاست جمهوری، تهران، ایران.
2 استادیار گروه اقتصاد دانش بنیان، پژوهشکده مطالعات فناوری ریاست جمهوری، تهران، ایران.
doi
10.22034/jmi.2021.284176.2555چکیده
تمرکز بر تجربه زیسته افراد و سازمانها یکی از روشهای مناسب برای فهم شکستها و موفقیتهای تاریخی در حوزه همکاریهای فناورانه و صنعتی است. بر این اساس، در این پژوهش با تمرکز بر دادههای حاصل از مصاحبههای نیمه ساختار یافته مبتنی بر تجربه زیسته آقای داریوش محجوبی که یکی از مدیران پروژه پیشین سازمان گسترش و صنایع نوسازی ایران در هر دوره قبل و بعد از انقلاب بودهاند و در پروژههای مرتبط با سرمایهگذاریهای مشترک سازمان گسترش و نوسازی صنایع ایران حضور فعالی داشتهاند مورد بررسی قرار گرفته است. نتایج مورد کاوی دو تجربه متفاوت ایشان در سرمایه گذاری مشترک قبل و بعد از انقلاب در صنعت غذایی نشان میدهد که نگاه به مفهوم فناوری در همکاریهای فناورانه با طرف خارجی و هدف سیاستگذار از همکاری (توسعه توانمندیهای فناورانه داخلی یا استفاده از ظرفیت داخلی) نقش مهمی در نتایج و دستاوردهای همکاری دارد. بر این اساس، در شرایطی که نگاه در همکاری فناورانه و صنعتی به جای صرف وارد کردن تجهیزات و بهره برداری از آنها به روابط بخشهای مختلف فرایند تولید و جریان نیازهای موجود در آن واحد صنعتی یا کارخانه تغییر یابد و در نهایت به تسلط بر طراحی کارخانه منجر خواهد گردد، نتایج بهتری از منظر اثربخشی همکاریهای فناورانه به دست میآید. بر این اساس در صنعت غذایی رویکرد کلید در دست قبل از انقلاب، ایران را به واردکننده تجهیزات تبدیل کرده بود. اما تجربه پروژه شیر سنندج بعد از انقلاب و تسلط بر طراحی فرایند امکان مدیریت پروژه مطابق نیازهای بومی را فراهم میکند.