تاثیر نانوذرات نقره سنتز شده از از ماکروجلبکسیستوسیرا ایندیکابر برخی شاخص­های ایمنی ماهی کپور معمولی (Cyprinuscarpio)

نویسندگان

1 دانشگاه آزاد اسلامی

2 دانشگاه ملایر

doi
10.22055/ivj.2025.524054.2795
چکیده

کاربرد نانوذرات نقره در آبزی‌پروری در سال‌های اخیر به دلیل خواص ضدمیکروبی، ضدقارچی، ضدویروسی و قابلیت اثرگذاری بر سیستم ایمنی آبزیان مورد توجه فراوان قرار گرفته است. علی­رغم این که نانوذرات سنتز شده با روش زیستی به دلیل استفاده از ترکیبات طبیعی در سنتز آن­ها، دوست­ دار محیط زیست بوده اما شناخت اثرات آن بر آبزیان ضروری است. هدف از پژوهش حاضر بررسی تغییرات شاخص­ های ایمنی ماهی کپور معمولی طی مواجهه با نانوذات نقره سنتز شده از جلبک سیستوسیرا ایندیکا می­باشد. پس از انتقال ماهیان به آزمایشگاه، به منظور مطالعه تغییرات شاخص­ های ایمنی از جمله فعالیت لیزوزیم، کمپلمان، انفجار تنفسی، پراکسیداز، گلبول­های سفید، پروتئین کل و ایمنوگلوبولین سرم به مدت 14 روز در معرض سه غلظت نانوذرات نقره سنتز شده از جلبک سیستوسیرا شامل 10 درصد LC 50 ، 25 درصد LC 50 و 50 درصد LC 50 قرار گرفتند. نمونه ­برداری در روزهای 1، 3، 7 و 14 انجام شد. نانوذرات سنتز شده دارای شکل کروی و با اندازه 31/42 نانومتر بودند. نتایج نشان داد که در مقایسه با گروه شاهد، مواجهه ماهیان کپور معمولی در تیمار 2 به طور معنی­ داری باعث افزایش فعالیت لیزوزیم و کاهش فعالیت کمپلمان سرم، انفجار تنفسی و پراکسیداز در روز چهاردهم شد. کاهش معنی ­دار فعالیت لیزوزیم نیز در همین روز در تیمار 3 مشاهده شد. تعداد گلبول­های سفید در همه غلظت­های نانوذرات نقره در مقایسه با تیمار شاهد افزایش معنی­ داری داشت. پروتئین کل و ایمنوگلوبولین سرم با وجود نوسانات کاهشی و افزایشی در روزها و تیمارهای مختلف تفاوت معنی­داری در مقایسه با گروه شاهد نداشتند. نتایج نشان داد تنها غلظت 25 درصد LC 50 نانوذرات نقره بر شاخص‌های ایمنی کپور معمولی اثرگذار بوده و سایر غلظت‌ها تغییر محسوسی ایجاد نکردند، همچنین وابستگی روشنی به غلظت مشاهده نشد.