تعامل قدرت و تجارت در سیاست تجاری 2021 اتحادیه اروپا و پیامدهای آن بر روابط تجاری ایران
نویسندگان
1 استادیار روابط بینالملل، دانشگاه شهید بهشتی، تهران، ایران
doi
چکیده
کمیسیون اروپا در فوریه 2021 سیاست جدید تجاری اتحادیه اروپا را با عنوان «سیاست تجاری باز، پایدار و جسورانه» اعلام کرد. اتحادیه اروپا با این سیاست جدید، خود را برای مواجهه با دگرگونیهای ژئوپلیتیک ناشی از تحولات بینالمللی از جمله افزایش سهم آسیا در اقتصاد جهانی، تشدید رقابت قدرتهای بزرگ و تحولات تکنولوژیک در عرصه تجارت و ارتباطات جهانی آماده میکند. سیاست تجاری جدید اتحادیه اروپا تأثیرات زیادی بر ایران خواهد داشت؛ هم از جهت مراودات اقتصادی و تجاری ایران با اروپا و هم از جهت تأثیرپذیری مراودات ایران و شرکای آسیاییاش از سیاستهای اتحادیه اروپا. سؤال اصلی مقاله این بوده است که «سیاست تجاری جدید اتحادیه اروپا چه ویژگیهایی دارد و چه تأثیراتی بر ایران میگذارد». این پژوهش با استفاده از چارچوب مفهومی «بارنت و دووال درباره قدرت» و با تحلیل محتوای کیفی اسناد اتحادیه اروپا، نشان داده است که سیاست تجاری جدید اتحادیه اروپا به معنای گذار کامل از «رویکرد قدرت برای تجارت» بهسوی «رویکرد قدرت از طریق تجارت» است و تثبیت این رویکرد میتواند از ابعاد ساختاری و نهادی «آثار مثبت» و از ابعاد اجباری و گفتمانی «آثار منفی» بر روابط تجاری ایران داشته باشد. در این مقاله پس از مقدمه، ابتدا تسلط تدریجی رویکرد قدرت از طریق تجارت توضیح داده شده و سپس تصویر کلی رابطه تجاری کنونی ایران و اروپا و مؤلفههای سیاست تجاری جدید اتحادیه اروپا بررسی گشته است و در بخش یافتهها، تأثیرات سیاست تجاری جدید اروپا بر ایران در قالب مؤلفههای قدرت اجباری، ساختاری، نهادی و گفتمانی اتحادیه اروپا مورد تحلیل قرار گرفته است.
