همکاریهای چین و روسیه؛ تحلیلی از منظر تئوری انتقال قدرت
نویسندگان
1 دکترای روابط بین الملل دانشگاه گیلان، گیلان، ایران.
2 استادیار گروه علوم سیاسی و روابط بین الملل دانشگاه گیلان، گیلان، ایران.
doi
چکیده
نظم بین المللی لیبرال که بهعنوان نظم مبتنی بر هنجارهای غربی و یا نظم ایجاد شده بهوسیله ایالاتمتحده آمریکا شناخته می شود بعد از جنگ جهانی دوم ایجاد شده و با فروپاشی اتحاد جماهیر شوروی تقویت شد. با وجود این مهم ترین چالشی که این نظم درطی سال های گذشته با آن روبهرو بوده است رشد دولت های نوظهوری مانند چین و روسیه است که مخالف سلطه غرب و بهویژه آمریکا بوده و به دنبال بهرهمندی از فرصت های اصلاح در نظم بین المللی هستند. در مقایسه با چین، روسیه نگاه تجدیدنظرطلبانه ای به ساختار نظم بین المللی داشته و چالش های بیشتری را ایجاد می کند. ایده اصلی مطرح شده در این مورد حاکی از این است که اگر چه روسیه به تنهایی قادر به مقابله با غرب و ایالاتمتحده آمریکا نیست، حمایت سایر قدرت های بزرگ و بهویژه چین، روسیه را به ایجاد چالش برای نظم لیبرالی ترغیب می کند. بنابراین پرسش اصلی پژوهش به این موضوع می پردازد که چه عواملی باعث می شود چین از چالش های ایجاد شده بهوسیلۀ روسیه برای نظم لیبرالی و هژمونی ایالاتمتحده آمریکا حمایت کند. بهعنوان پاسخی احتمالی، این پژوهش استدلال می کند چالش های روسیه از سه جهت برای چین حائز اهمیت است. نخست، چالش های روسیه چین را از مواجهه مستقیم با ایالاتمتحده آمریکا دور و در عین حال توجهات را از رشد پکن منحرف می کند؛ دوم، چشمانداز ارائه شده از سوی روسیه در تضاد با خواسته های چین نیست و در بسیاری از موارد تأمینکننده منافع آن است و در نهایت تضعیف هسته آنگلو - آمریکایی نظم لیبرال که می تواند به تضعیف هژمونی ایالاتمتحده منجر شود، چین را به همکاری و چالشگری روسیه ترغیب می کند. روش پژوهش در این مطالعه توصیفی - تحلیلی است.
