تأثیر تغییر معیارهای اقلیمی و هیدرولوژیک بر بیابانزایی دشت مهران
نویسندگان
1 دانشجوی دکتری بیابان زدایی، دانشکده منابع طبیعی، دانشگاه گرگان
2 دانشجوی دکتری بیابانزدایی، دانشکده منابع طبیعی، دانشگاه تهران
3 کارشناس ارشد مهندسی طراحی محیط زیست، دانشگاه تهران
4 دانشجوی دکتری بیابان زدایی، دانشکده منابع طبیعی، دانشگاه بندر عباس
doi
10.22034/jdmal.2014.16660چکیده
با توجه به اهمیت کشاورزی در دشت مهران در این پژوهش با بهره گیری از مدل ایرانی IMDPA وضعیت بیابانزایی آن ارزیابی شد. دو معیار اقلیم و آب طی دو دورة 86-1381 و 91-1387 بررسی شد. دو شاخص اقلیمی بارندگی و شاخص خشکسالیSPI و سه شاخص هیدرولوژیک افت آب زیرزمینی به همراه شاخصهای کیفییت آبTDS و EC برای کمی کردن معیارها و محاسبه شدت بیابانزایی تعیین شد. شدت بیابانزایی درچهار طبقه ناچیز، کم، میانگین، شدید و خیلی شدید طبقه بندی شد. از میانگین هندسی شاخصها، معیار مدنظر و از میانگین هندسی دو معیار شدت نهایی بیابانزایی به دست آمد و با بهرهگیری از نرمافزار 9.03Arc GIS نقشههای شاخصها و معیارها ترسیم شد. نتایج حاصل از جداول و نقشههای هر دو دورهی مطالعاتی نشان داد که از بین شاخصهای مورد مطالعه، شاخصهای خشکسالی SPI و افت آب زیرزمینی به ترتیب با ارزشهای عددی45/2 و 78/2 و شاخص با ارزشهای عددی68 /3 و 97/3 در هر دو دورهی بیشترین تاثیر را در بیابانزایی دشت مهران دارند. بیابانزایی در منطقه دشت مهران به علت کاهش بارندگی و خشکسالیهای فراوان و افزایش افت آب زیرزمینی رو به افزایش میباشد و در این میان معیار هیدرولوژیک بیشتر از معیار اقلیم در بیابانزایی منطقه نقش دارد.