تحلیل گفتمان انتقادی گزارشگری ریسک هیات مدیره بانک ها با رویکرد زبان شناختی

نویسندگان

1 گروه حسابداری، دانشکده اقتصاد و حسابداری، واحد تهران مرکزی، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران ، ایران

2 گروه حسابداری، دانشکده اقتصاد و حسابداری،واحد تهران مرکزی, دانشگاه آزاد اسلامی ،تهران،ایران

3 گروه حسابداری، دانشکده مدیریت، دانشگاه آزاد اسلامی، واحد علوم و تحقیقات تهران، گروه حسابداری، تهران، ایران.

doi
چکیده

هدف پژوهش حاضر شناسایی انتقادی گفتمان‌های مستتر در متن گزارشگری مالی و آگاهی بخشی به استفاده‌کنندگان گزارش هاست. فرکلاف ابتدا از موضعی زبان‌شناختی به متون انضمامی می‌پردازد و سپس گفتمان‌هایی را که متن به آنها متکی است شناسایی کرده و نحوه وابستگی آنها به نظریه‌های کلان اجتماعی را توضیح می‌دهد. در این مقاله با رویکرد انتقادی تحلیل گفتمان به گزارش هیات مدیره بانک‌ها پرداخته شده است.جامعه آماری مورد بررسی کلیه بانک‌های پذیرفته شده در بورس اوراق بهادار است که از طریق نمونه‌گیری هدفمند گزارش هیات مدیره بانک اقتصاد نوین سال 1395 انتخاب و مورد تحلیل قرار گرفته است.تعداد واژه‌های ریسکی از متن هدف شناسایی شد که در دو دسته واژه‌های ریسکی مثبت و واژه‌های ریسکی منفی مورد بررسی قرار گرفت.در سطح تفسیر گفتمان مورد نظر نویسنده گفتمان رونق و امید است و گفتمان فرو دست ،گفتمان رکود و بیم است.حضور زنان در هیات مدیره،استقلال هیات مدیره و دوگانگی وظایف مدیر عامل از مواردی هستند که در نحوه تولید گفتمان تاثیر دارند.در سطح تبیین قدرت مدیران و سهامداران و قدرت دولت، چیدمان گفتمان را در حوزه اجتماعی تغییر می دهد. در تمام متن گزارش، پوسته‌ی امید و رونق ،تمام رکود و سراشیبی‌ها را پوشانده است. فضای حاکم در کل گزارش بر پافشاری بر قدرت مدیران و ایستا بودن این حوزه اشاره دارد. تامل در همین جریان‌ها خواننده را متقاعد می‌سازد که آنچه سلطه و غلبه‌ی خود را در نهایت نشان داده ،گفتمان رونق نیست بلکه گفتمان رکود یا همان گفتمان فرو دست است.