بررسی تاثیر نوروفیدبک (NF) و تحریک مستقیم الکتریکی ورا جمجمه‌ایی (tDCS) بر کاهش میزان افسردگی، اضطراب و استرس بیماران مراجعه کننده به مراکز خدمات جامع سلامت زاهدان

نویسندگان

1 دانشجوی دکتری، گروه روانشناسی عمومی، واحد زاهدان، دانشگاه آزاد اسلامی، زاهدان، ایران

2 دانشیار، گروه روانشناسی دانشکده علوم تربیتی و روانشناسی، دانشگاه سیستان و بلوچستان، زاهدان، ایران (نویسنده مسئول)

3 دانشیار، گروه روانشناسی، دانشکده علوم تربیتی و روانشناسی، دانشگاه سیستان و بلوچستان، زاهدان، ایران.

doi
10.22038/mjms.2022.67015.3968
چکیده

هدف: پژوهش حاضر با هدف بررسی تاثیر نوروفیدبک (NF) و تحریک مستقیم الکتریکی ورا جمجمه‌ایی (tDCS) بر کاهش میزان افسردگی، اضطراب و استرس بیماران مراجعه کننده به مراکز خدمات جامع سلامت زاهدان انجام شد. روش: طرح تحقیق بصورت پیش آزمون -پس آزمون با گروه‌های آزمایش (تحریک مستقیم الکتریکی ورا جمجمه‌ایی (tDCS) و نوروفیدبک (NF)) و گروه کنترل بود. جامعه آماری تمام بیماران دارای سه اختلال افسردگی،اضطراب و استرس مراجعه کننده به کارشناسان بهداشت روان مراکز خدمات جامع سلامت شهر زاهدان بودند که از این بین نمونه‌ای به حجم 45 نفر با روش نمونه گیری تصادفی ساده انتخاب شد، براین اساس 30 نفر در گروه های آزمایش، گروه اول مداخله 10 جلسه روش درمانی تحریک مستقیم الکتریکی ورا جمجمه ایی(tDCS) گروه دوم 12 جلسه نوروفیدبک (NF) قرار گرفت درحالی ‌که به 15 نفر گروه کنترل هیچ‌گونه آموزشی داده نشد. پس از تکمیل پرسشنامه مقیاس استرس اضطراب افسردگی-21 (DASS-21)، داده ها جمع آوری و سپس با استفاده از نرم افزار SPSS نسخه 23 تجزیه و تحلیل انجام شد. یافته ها: نتایج آزمون تحلیل کوواریانس چند متغیره نشان داد که میانگین نمرات افسردگی، اضطراب و استرس بین نمرات پیش و پس آزمون گروه‌های درمانی کاهش معنی داری دارد. نتایج آزمون تعقیبی توکی نشان داد میانگین تحریک مستقیم الکتریکی ورا جمجمه ایی (TDCS) کمتر از نوروفیدبک (NF) در کاهش میزان افسردگی، اضطراب و استرس می باشد.