سیاست خارجی ترکیه در خاورمیانه: بنیان‌های محافظه‌کارانه، تجدیدنظرطلبانه و ایدئولوژیک

نویسندگان

1 استاد روابط بین‌الملل دانشگاه علامه طباطبایی

2 دکترای روابط بین‌الملل از دانشگاه علامه طباطبایی

doi
چکیده

در این مقاله با هدف بررسی و شناخت ماهیت سیاست خارجی ترکیه در خاورمیانه و با کمک روش‌های تحلیل اهداف و تحلیل روند، به مطالعه اقدامات و اهداف سیاست خارجی ترکیه از سال 2003 تا 2018 پرداخته شده است. آنچه طی مطالعات انجام شده به دست آمد، نشان دهنده آن است که برخلاف آنچه در سایر منابع آمده است، سیاست خارجی ترکیه یک ماهیتی نیست بلکه سیاست خارجی این کشور در حال حاضر، به صورت همزمان دارای ماهیت چندگانه و چندبعدی است؛ به گونه‌ای که برخی اقدامات و اهداف ترکیه بیانگر ماهیت محافظه‌کارانه این کشور در عرصه سیاست خارجی است و برخی دیگر از اقدامات و اهداف آن، نشان‌دهنده ماهیت تجدیدنظرطلبانه و یا ماهیت ایدئولوژیک سیاست خارجی این کشور است. ترکیه در راستای سیاست خارجی محافظه‌کارانه خود از ترتیباتی که به تدریج و طی دوره‌ای طولانی حاصل آمده راضی است و در پی حفظ آنها است. این کشور در راستای سیاست خارجی تجدیدنظرطلبانه از بخشی از وضع موجود ناراضی و به دنبال تغییر آن و ایجاد وضع و نظم مطلوب است. ترکیه در راستای سیاست خارجی ایدئولوژیک خود نیز به دنبال دگرگونی در هنجارهای نظم موجود در منطقه و سلطه بر منطقه و برتری‌جویی ایدئولوژیکی است.