بررسی تأثیر عدم اطمینان اقتصادی بر مدیریت سود مبتنی بر اقلام تعهدی و مدیریت سود واقعی

نویسندگان

1 گروه حسابداری،واحد مسجدسلیمان،دانشگاه آزاد اسلامی،مسجدسلیمان،ایران(نویسنده مسئول)

2 گروه حسابداری،پردیس علوم وتحقیقات خوزستان،دانشگاه آزاد اسلامی،اهواز،ایران گروه حسابداری، واحد اهواز، دانشگاه آزاد اسلامی، اهواز، ایران

3 گروه اقتصاد،واحداهواز،دانشگاه آزاد اسلامی،اهواز،ایران

4 گروه حسابداری،واحداهواز، دانشگاه آزاد اسلامی،اهواز،ایران

doi
چکیده

هدف این پژوهش، بررسی تأثیر معیارهای عدم اطمینان اقتصادی بر مدیریت سود مبتنی بر اقلام تعهدی و مدیریت سود واقعی(دستکاری فعالیت­های واقعی) در شرکت‌های پذیرفته شده در بورس اوراق بهادار تهران است. برای تعیین میزان مدیریت سود واقعی از سه معیار هزینه اختیاری غیرعادی، هزینه تولید غیرعادی و جریان‌های نقدی عملیاتی غیرعادی و برای اندازه­گیری عدم اطمینان متغیرهای کلان اقتصادی از چهار معیار رشد تولید ناخالص ملی، نرخ تورم، نرخ ارز و نرخ بهره با استفاده از شاخص­های آرچ و گارچ استفاده شده است. بدین منظور چهار فرضیه برای بررسی این موضوع تدوین و داده‏های مربوط به 142 شرکت عضو بورس اوراق بهادار تهران برای دوره­ زمانی بین سال­های 1386 تا 1395 مورد تجزیه و تحلیل قرار گرفته است. الگوی رگرسیون پژوهش با استفاده از روش داده‌های تابلویی با رویکرد اثرات ثابت و اثرات تصادفی، بررسی و آزمون شده است. نتایج به دست آمده نشان می­دهد معیارهای عدم اطمینان اقتصادی(رشد تولید ناخالص ملی،نرخ تورم، نرخ ارز و نرخ بهره) تأثیر مثبت و معناداری بر مدیریت سود مبتنی بر اقلام تعهدی دارد. علاوه بر این، نتایج پژوهش نشان می­دهد که معیارهای عدم اطمینان اقتصادی(رشد تولید ناخالص ملی، نرخ تورم، نرخ ارز و نرخ بهره) تأثیر مثبت و معناداری بر مدیریت سود واقعی(هزینه اختیاری غیرعادی، هزینه تولید غیر عادی و جریان‌های نقدی عملیاتی غیرعادی) دارد.