فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

ﻣﻔﻬﻮم ﭘﺎﻳﺪاری در ﻓﺮاﻳﻨﺪ ﺗﻮﺳﻌﻪ و به‌طور وﻳﮋه در ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ‌ﻣﻨﺎﺑﻊ‌ﻃﺒﻴﻌﻲ و مرتعداری، ﻣﺘﻨﺎﻇﺮ ﺑﺮ ﭘﺎﻳﺪاری اﻛﻮﻟﻮژیکی، اﻗﺘﺼﺎدی، اﺟﺘﻤﺎﻋﻲ و ﻓﺮﻫﻨﮕﻲ اﺳﺖ. هدف این مقاله ارزیابی وضعیت پایداری مراتع ییلاقی استان فارس بود. ابتدا با مرور ادبیات تحقیق و مصاحبه‌های اکتشافی با خبرگان، شاخص‌های پایداری مرتع (1. اقلیم و هیدرولوژی (h) 2. تولید گیاهی (p) 3. خاک (s) 4. انسان (a)) استخراج شدند. از ابزار پرسش‌نامه برای گرد‌آوری داده استفاده شد که روایی یا اعتبار آن با نظر خبرگان و متخصصان و پایایی پرسش‌نامه با استفاده از آزمون آماری آلفای کرونباخ (مقدار بیشتر از 7/0) تایید شد. پرسش‌نامه پژوهش مبتنی بر منطقه کلید مراتع ییلاقی استان فارس یعنی مرتع خم‌نمدان شهرستان اقلید، بین افراد متخصص، اجرایی و مسلط به شرایط منطقه توزیع شد. داده‌های گردآوری شده بر اساس منطق بولین، ارزیابی و با استفاده از نرم‌افزار‌ Excel تحلیل شدند. نتایج نشان داد مرتع خم‌نمدان در وضعیت ناپایداری قرار داشته و شاخص‌ انسان و زیرشاخص اقتصادی آن در پایداری مرتع، موثرتر بوده و به‌عنوان عوامل کلیدی فشار بر زیست‌بوم عمل ‌می‌کنند. در نهایت، این پژوهش چارچوبی شامل چهار شاخص اصلی و ۲۷ زیرشاخص عملیاتی را ارائه کرد که ‌می‌تواند به عنوان ابزاری معتبر برای پایش، ارزیابی و برنامه‌ریزی مدیریت پایدار در مراتع ییلاقی استان فارس مورد استفاده قرار گیرد.