فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

مباحث روش‌شناسی در مخاطرات ژئومورفولوژیک از جمله ابزارهای علمی و فکری هستند که هیچ دانش پژوه جدی در این رشته نمی‌تواند خود را از آنها معاف کند. سیلاب یکی از مخاطراتی است که هر سال خسارات مالی و جانی فراوانی را در جهان و ایران به دنبال دارد. از این‌رو، مطالعه و تهیه نقشه پهنه‌بندی سیلاب امروزه یکی از اولویت‌های هر کشور به شمار می‌آید. در این تحقیق به بررسی و پهنه‌بندی مخاطرات سیلاب در دامنه‌های جنوبی دماوند پرداخته شده است. برای تهیه نقشه پهنه‌بندی در ابتدا به شناسایی عوامل موثر در بروز سیلاب با استفاده از مبانی نظری و پیشینه تحقیق پرداخته شد. در وقوع سیلاب پارامترهای شرایط شکل حوضه، نوع خاک، شیب حوضه، رتبه رودخانه، شدت بارندگی، کاربری اراضی به عنوان متغیرهای اصلی شناسایی شدند. فایل‌‌های رقومی هر یک از این متغیرها در محیط نرم‌افزار ArcMap تهیه گردید. برای مدل‌سازی و پیش‌بینی خطر وقوع سیلاب در پژوهش حاضر، از مدل تحلیل سلسله مراتبیAHP استفاده شد. برای وزن‌دهی و مقایسه زوجی متغیرها و زیرمتغیرها با یکدیگر از نظرات 25 خبره و کارشناس رشته جغرافیا با مدرک کارشناسی ارشد و دکتری استفاده گردید. با استفاده از روش سلسله مراتبی نقشه پهنه‌بندی خطر وقوع خطر سیلاب منطقه در پنج پهنه خطر تقسیم شد. نتایج نشان داد که منطقه خیلی خطرناک با تعداد ۵۶۷۸ پیکسل برابر با ۹/۱ درصد مساحت منطقه را در برگرفته است. منطقه خطرناک با تعداد ۷۷۵۸ پیکسل ۵/۱۲ درصد منطقه را در برگرفته است. پهنه با خطر متوسط با تعداد پیکسل ۴۳۲۷۶ تقریبا ۷/۶۹ درصد مساحد منطقه را در برگرفته است. پهنه کم خطر و بی‌خطر رویهم ۹ درصد منطقه را در برگرفته‌اند.