شناسایی و تبیین عوامل مؤثر بر توسعه حرفه‌ای اعضای هیئت ‌علمی با تأکید بر نقش گروه‌های آموزشی: رویکردی آمیخته

نویسندگان

1 استادیار سازمان سنجش آموزش کشور، تهران، ایران

2 دانشجوی دکتری مدیریت آموزش عالی، گروه مدیریت و برنامه‌ریزی آموزشی، دانشکده روان‌شناسی و علوم تربیتی، دانشگاه تهران، تهران، ایران

3 استادیار گروه مدیریت و برنامه ریزی آموزشی، دانشکده روان‌شناسی و علوم تربیتی، دانشگاه تهران، تهران، ایران

4 استاد گروه مدیریت و برنامه ریزی آموزشی، دانشکده روان‌شناسی و علوم تربیتی، دانشگاه تهران، تهران، ایران

doi
10.22034/emes.2020.39886
چکیده

هدف از اجرای این پژوهش، شناسایی و تبیین عوامل مؤثر بر توسعه ‌حرفه‌ای اعضای هیئت‌ علمی با تأکید بر نقش گروه‌های آموزشی بود. روش پژوهش آمیخته اکتشافی (کیفی-کمی) است. جامعه آماری در بخش کیفی مقاله‌های مرتبط با توسعه‌ حرفه‌ای اعضای هیئت ‌علمی بود که از بین آنها 42 مقاله به‌عنوان نمونه انتخاب شد؛ ابزار گردآوری داده‌ها در بخش کیفی چک‌لیست بود. در بخش کمی، جامعه آماری مدیران گروه‌های آموزشی و اعضای هیئت‌ علمی دانشگاه شهید باهنر کرمان (667=N) و نمونه با روش انتساب ‌متناسب به حجم 244 نفر بود. در بخش کیفی، 14 مؤلفه مؤثر بر توسعه‌ حرفه‌ای اعضای هیئت ‌علمی شناسایی شد که اهمیت آنها از نظر اعضای گروه نمونه در بخش کمی مورد تأیید قرار گرفت. این مؤلفه‎ها در دو طبقه عوامل مدیریتی‌ حمایتی و فرایندی دسته‌بندی شدند. رتبه‌بندی مؤلفه‌ها با آزمون فریدمن (آماره فریدمن = 58/115 و 05/0p ) نشان داد که مشارکت اعضای هیئت ‌علمی در تصمیم‌گیری، حمایت مدیریت و مهارت‌های پژوهشی بالاترین رتبه‌ها را به خود اختصاص داده‌اند؛ با توجه به نتایج پژوهش به نظر می‌رسد توجه به مؤلفه‌های شناسایی ‌شده به‌عنوان پیش‌نیاز برنامه‌های توسعه ‌حرفه‌ای اعضای هیئت ‌علمی به صورت یک مجموعه در هم‌تنیده، زمینه لازم برای توسعه آنان در گروه‌های آموزشی را فراهم ‌آورد؛ که این سرآغازی برای تغییر و تحول نظام آموزش عالی‌ خواهد بود.