فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

مقدمه و اهداف کنترل قامت از ضروری‌ترین و اساسی‌ترین مؤلفه‌ها برای حفظ استقلال حرکت و وضعیت قائم در سالمندان است. هدف این پژوهش بررسی تأثیر الگوهای مختلف تمرینات بینایی بر نوسانات قامتی سالمندان است.مواد و روش‌ها پژوهش حاضر از نوع تحقیقات نیمه‌تجربی با طرح پیش‌آزمون پس‌آزمون با گروه کنترل و 72 شرکت‌کننده‌ زن سالمند در شهر مشهد بود. میانگین سن، وزن و قد آن‌ها به‌ترتیب بدین صورت بود: (سال 2/4±68/7)، (کیلوگرم 4/4±67/7) (سانتی‌متر 3/2±163/1). شرکت‌کننده‌ها به‌صورت هدفمند انتخاب و به‌صورت تصادفی در 4 گروه، شامل 3 گروه آزمایش (تمرین ساکاد، آنتی‌ساکاد و تمرین تعقیبی) و 1 گروه کنترل تقسیم شدند. همه گروه‌ها تحت 4 شرایط متفاوت ارائه محرک بینایی و هم‌زمان با ثبت نوسانات قامتی مورد ارزیابی قرار گرفتند. گروه‌های تمرینی به‌مدت 4 هفته در برنامه تمرینی شرکت کردند. برای تجزیه‌وتحلیل داده‌ها از تحلیل واریانس مرکب در اندازه‌های تکراری استفاده شد. تجزیه‌وتحلیل داده‌ها با استفاده از نسخه 25 نرم‌افزار SPSS انجام شد.یافته‌ها نتایج تحلیل واریانس مرکب با اندازه‌های تکراری نشان داد اثر اصلی زمان در سطح قدامی-خلفی و داخلی-خارجی به‌ترتیب با ضریب اثر 0/57 و 0/492، معنادار است (05/P<0) و بدین معناست که دامنه نوسان قامت در گروه‌های آزمایشی بدون در نظر گرفتن گروه تمرینی، تفاوت معنادار در طول زمان داشته‌اند. همچنین اثر تعاملی زمان در سطح قدامی-خلفی و داخلی-خارجی به‌ترتیب با اندازه اثر 0/168 و 0/28 معنادار است (0/010=P) و بیانگر کاهش معنادار میانگین نوسانات قامت در طول زمان در گروه‌ها است. نتایج نشان داد گروه تمرینات ساکادی بیشترین کاهش را در میزان نوسانات قامت در سطح قدامی-خلفی و داخلی-خارجی نشان دادند (05/P<0).نتیجه‌گیری به‌طورکلی نتایج این پژوهش نشان داد انجام تمرینات بینایی با استراتژی‌های مختلف، باعث کاهش نوسانات قامتی در محور داخلی-خارجی و قدامی-خلفی شرکت‌کننده‌ها شد. باتوجه‌به نتایج می‌توان نتیجه گرفت که تکالیف ساکادی نسبت به تکالیف آنتی‌ساکاد و تعقیبی در هر دو محور قدامی-خلفی و داخلی-خارجی، نوسان قامت کمتری ایجاد می‌کند. نهایتاً باتوجه‌به اثر‌بخشی تمرین الگوهای مختلف بینایی بر نوسانات قامت، پیشنهاد می‌شود این تمرینات به منظور کاهش نوسانات قامت در برنامه تمرینی سالمندان قرار داده شود.