تأثیر خواب، نوع تداخل پس‌گستر و تمرین (جسمانی و ترکیب آن با مشاهده عمل) بر پردازش تحکیم حافظه حرکتی کودکان مبتدی در والیبال

نویسندگان

1 گروه رفتار حرکتی، دانشکده علوم ورزشی، دانشگاه الزهرا (س)، تهران، ایران.

2 گروه رفتار حرکتی، دانشکده علوم ورزشی، دانشگاه الزهرا (س)، تهران، ایران.

3 گروه رفتار حرکتی، دانشکده علوم ورزشی، دانشگاه الزهرا (س)، تهران، ایران.

doi
10.32598/SJRM.12.1.1
چکیده

مقدمه و اهداف تحکیم حافظه، مجموعه فرایندهایی است که حافظه را از یک حالت ناپایدار به پایدار تبدیل می‌کند. عوامل مختلفی بر تحکیم حافظه تأثیر دارند، ازجمله خواب که برای تحکیم یادگیری و حافظه ضرورت دارد. پژوهش‌های محدودی برای بررسی رخداد تحکیم حافظه‌ای، گروه سنی کودکان را به‌عنوان جامعه آماری انتخاب کرده‌اند. این عوامل باعث می‌شود انجام پژوهش حاضر ضرورت یابد. بنابراین در این پژوهش، اثر خواب و نوع تمرین (مشاهده‌ای ترکیبی و جسمانی) و نوع تداخل پس‌گستر در تکلیف حرکتی سرویس ساده والیبال در کودکان 10 تا 12 سال بررسی شد.مواد و روش‌ها این پژوهش از نوع نیمه‌تجربی با طرح پیش‌آزمون-‌پس‌آزمون بود. جامعه آماری شامل دختران سنین 10 تا 12 سال بود که در سال 1397 در باشگاه‌های شرق تهران در رشته والیبال ثبت نام کرده بودند. نمونه پژوهش شامل 62 کودک دختر مبتدی در والیبال بود که با روش  نمونه گیری دردسترس، برحسب شرایط ورود و خروج از مطالعه انتخاب شدند. آزمودنی‌ها به گروه‌های تمرین مشاهده ترکیبی و تمرین جسمانی تقسیم شدند. گروه تمرین جسمانی در مجموع 80 کوشش (اجرای 80 سرویس ساده والیبال) وگروه تمرین مشاهده ترکیبی در مجموع 80 کوشش (40 کوشش مشاهده و 40 کوشش اجرای سرویس ساده والیبال) را اجرا کردند. ابزارهای استفاده‌شده در این پژوهش، پرسش‌نامه سلامت کودک لندگراف وآبتز، پرسش‌نامه عادت خواب کودکان اونز و همکاران و آزمون مهارت سرویس والیبال ایفرد بود. داده‌ها با استفاده از روش تحلیل واریانس عاملی مرکب با اندازه‌های تکراری و آزمون تعقیبی بونفرونی تحلیل شد.یافته‌ها نتایج تحلیل واریانس-‌کواریانس مرکب با اندازه‌های تکراری نشان داد یک دوره خواب شبانه تأثیر معنادار بر پردازش تحکیم مبتنی بر ثبات و ارتقا حافظه حرکتی در کودکان دارد (0/001=P)، اما نوع تمرین (جسمانی یا مشاهده‌ای) (0/67=P) و نوع تداخل پس‌گستر (اجرای عمل یا مشاهده عمل) (0/489=P) بر پردازش‌ تحکیم تأثیر معنا‌داری ندارد. نتیجه‌گیری با وجود اینکه نتایج این پژوهش نشان داد، تأثیر تمرین مشاهده‌ ترکیبی بر عملکرد کمتر از تمرین جسمانی است؛ با در نظر گرفتن این موضوع که در تمرینات مشاهده‌ای زمان و انرژی کمتری صرف می‌شود، به مربیان و آموزش‌دهندگان توصیه می‌شود برای رخداد پردازش تحکیم حافظه‌ای در کودکان علاوه‌بر تمرین جسمانی از تمرین مشاهده‌ای نیز استفاده کنند.