فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

امروزه، تغییرات اقلیمی با تأثیر بر محیط‌زیست و زندگی انسان، یکی از بزرگ‌‌ترین چالش‌‌های جهانی است. این تغییرات، خسارات اقتصادی قابل توجهی به همراه داشته، اثرات مخربی بر محیط‌زیست، سلامت و رفاه انسان دارد. بنابراین، پیش‌بینی تغییرات اقلیمی جهت مدیریت و کاهش هزینه‌‌های مرتبط با این اثرات از اهمیت به سزایی بر‌‌خوردار است. یک گام‌‌ مهم در مطالعات تغییر اقلیم، انتخاب مناسب‌‌ترین مدل برای کاهش عدم قطعیت مرتبط با پیش‌‌بینی پارامترهای اقلیمی است. لذا هدف اصلی این مقاله، بررسی انواع مدل‌‌های پیش‌‌بینی تغییر اقلیم است تا با شناخت بهتر این مدل‌‌ها، پژوهشگران بتوانند بر اساس نیازها و اهداف خود، مناسب‌‌ترین و کارآمدترین مدل را انتخاب کنند. این انتخاب صحیح، امکان برنامه‌‌ریزی بهتر و مقابله مؤثرتر با بحران‌‌های ناشی از تغییرات اقلیمی را فراهم می‌‌سازد. در این پژوهش با جستجو در پایگاه‌‌های اینترنتی استنادی-علمی بیش از 80 مقاله مرتبط با مطالعات تغییر اقلیم در ایران و جهان استخراج و بررسی شد. نتایج نشان داد که مدل‌‌های پیش‌‌بینی تغییرات اقلیمی شامل پنج دسته مدل‌‌های موازنه انرژی، مدل‌‌های تابشی-همرفتی یا مدل‌های تک ستونی، مدل‌‌های محدود شده ابعادی، مدل‌‌های سیستم زمین و مدل‌های گردش عمومی است. همچنین هیچ مدل واحدی وجود ندارد که برای همه اهداف و مقیاس‌‌های زمانی و مکانی مناسب باشد. با این حال، تمام مدل‌‌ها، در صورتی که به درستی انتخاب و به کار گرفته شود، قادر به ارائه اطلاعات ارزشمندی در مورد سیستم اقلیمی است. با توجه به تنوع گسترده مدل‌‌های اقلیمی و اهمیت شناخت آن‌‌ها این پژوهش به بررسی انواع مدل‌‌های پیش بینی تغییرات اقلیمی پرداخته است.