بررسی ارتباط عوامل فیزیکی و معماری فضاهای آموزشی درمانی توانبخشی با کیفیت خدمات توانبخشی در کودکان با اختلال اوتیسم از دیدگاه کاردرمانگران و والدین آنها
نویسندگان
1 گروه معماری، دانشکده فنی و مهندسی، واحد ساوه، دانشگاه آزاداسلامی، ساوه، استان مرکزی، ایران.
2 گروه کاردرمانی، دانشکده علوم توانبخشی، دانشگاه علوم پزشکی شهید بهشتی، تهران، ایران.
3 گروه معماری، دانشکده معماری، پردیس هنرهای زیبا، دانشگاه تهران، تهران، ایران.
doi
10.32598/SJRM.12.1.11چکیده
مقدمه و اهداف اختلال اوتیسم یک اختلال شایع در میان کودکان است که در آن عوامل فیزیکی و معماری محیطهای درمانی میتواند در کیفیت توانبخشی مؤثر واقع شود. هدف از این تحقیق بررسی ارتباط عوامل فیزیکی و معماری فضاهای درمانی و آموزشی توانبخشی اختلال اوتیسم بود. مواد و روشها پژوهش مشاهدهای تحلیلی حاضر از نوع مقطعی بود. در این مطالعه، از پرسشنامه استاندارد مینهسوتا جهت بررسی رضایت شغلی کارکنان، از پرسشنامه استاندارد نیمرخ حسی 2 (فرم کوتاه) برای مشخص شدن الگوی عملکرد حسی کودکان اوتیسم 3 تا 14 ساله و از پرسشنامه محققساخته سنجش کیفیت معماری برای بررسی کیفیت معماری فضای فیزیکی، معماری داخلی و امکانات استاندارد فضای آموزشی و درمانی استفاده شد. در این پژوهش مقطعی، 32 نفر از کاردرمانگران مراکز درمانی دانشگاهی و بیمارستانی، مراکز بهزیستی، کلینیکهای خصوصی و 50 نفر از والدین کودکان با اختلال اوتیسم بهعنوان گروه نمونه دردسترس مشارکت کردند. برای بررسی ارتباط بین متغیرها از ضریب همبستگی پیرسون استفاده شد. یافتهها یافتههای حاصل از بررسی جامعه آماری نشان می دهد که بین متغیرهای مورد بررسی در گروههای جستوجو-حسی، اجتناب-حسی، حساسیت-حسی و ثبت-حسی (از تحلیل مربوط به نیمرخ حسی) و بهبود کیفیت توانبخشی کودکان با اختلال اوتیسم ارتباط معناداری وجود داشت (0/05>P). نتیجهگیری باتوجهبه یافتههای این پژوهش فاکتورهای رضایت شغلی و فیزیکی، پردازشی-حسی و سنجش کیفیت معماری در طراحی فضاهای درمانی-آموزشی مراکز توانبخشی کودکان با اختلال اوتیسم از اهمیت ویژهای برخوردار است. بهرهگیری از عوامل مورد بررسی این تحقیق، نه تنها در روند درمان این افراد تأثیر مثبت خواهد داشت، بلکه موجبات افزایش رضایت شغلی کاردرمانگران شاغل در مراکز توانبخشی با اختلال اوتیسم را نیز درپی خواهد داشت.
