مهاجرت و استخدام پزشکان آلمانی یهودی در ایران در دورۀ رضاشاه، به روایت اسناد و مکاتبات
نویسندگان
1 دانشیار گروه تاریخ، دانشگاه شیراز، ایران
2 کارشناس ارشد تاریخ عمومی جهان، دانشگاه شیراز، ایران
3 دانشیار گروه تاریخ، دانشگاه شیراز، ایران
4 دانشجوی دکتری تاریخ بعد از اسلام دانشگاه شیراز، ایران
doi
10.22034/jiiph.2025.64437.2544چکیده
موضوع این پژوهش بررسی نقش و اقدامات دولت ایران براساس اسناد و مکاتبات رسمی و همچنین تحلیل انگیزهها و اقدامات پزشکان مهاجر آلمانی یهودی از طریق مطالعه درخواستها و مکاتبات آنها با دولت ایران است که با تکیه بر اسناد و مکاتبات دولتی و به شیوۀ اسنادی-کتابخانهای گردآوری شده و با روش توصیفیتحلیلی موردبررسی و واکاوی قرار میگیرد. یافتۀ پژوهش حاکی از آن است که دولت ایران برای نوسازی زیرساختهای درمانی تلاشهایی برای جذب پزشکان خارجی انجام داد و عواملی مانند به قدرت رسیدن نازیسم در آلمان در سال 1312ش/1933م و بیکار شدن پزشکان یهودی، این روند را تسهیل کرد و امکان استخدام برخی از این پزشکان را برای دولت ایران فراهم ساخت. بااینحال، ناکارامدیهای اداری، نگرانیهای سیاسی و محدودیتهای قانونی، مانع بهرهبرداری کامل از این ظرفیت شدند. درنهایت، مطالعه حاضر تأکید میکند که ترکیبی از فرصتها و چالشها در این فرایند، همزمان باعث پیشرفت و محدودیت در نوسازی نظام سلامت ایران طی دوره رضاشاه شدهاست.