تأثیر درمان مبتنی بر ذهنی‌سازی در بر ضرباهنگ شناختی کُند و نشانگان بالینی (علائم) کودکان با اختلال بیش‌فعالی-نقص توجه

نویسندگان

1 گروه روان‌شناسی، واحد نجف آباد، دانشگاه آزاد اسلامی، نجف آباد، استان اصفهان، ایران.

2 گروه روان‌شناسی، واحد نجف آباد، دانشگاه آزاد اسلامی، نجف آباد، استان اصفهان، ایران.

3 گروه روان‌شناسی، واحد نجف آباد، دانشگاه آزاد اسلامی، نجف آباد، استان اصفهان، ایران.

4 گروه روان‌شناسی، واحد نجف آباد، دانشگاه آزاد اسلامی، نجف آباد، استان اصفهان، ایران.

doi
10.32598/SJRM.11.5.14
چکیده

زمینه و هدف: اختلال نقص‌توجه-بیش‌فعالی با ویژگی‌های مانند تکانشگری، حواس‌پرتی و بیش‌فعالی شناخته می‌شود و با ضرباهنگ شناختی کُند هم‌پوشانی بالایی دارد. پژوهش حاضر با هدف بررسی تأثیر درمان مبتنی بر ذهنی‌سازی بر ضرباهنگ شناختی کُند و نشانگان بالینی (علائم) کودکان با اختلال بیش‌فعالی-نقص توجه انجام شد. مواد و روش‌ها: روش پژوهش نیمه‌آزمایشی با طرح پیش‌آزمون، پس‌آزمون و پیگیری با گروه کنترل بود. جامعه آماری در این پژوهش دانش‌آموزان 7 تا 9 ساله دارای دارای اختلال نقص توجه-‌بیش‌فعالی شاغل به تحصیل در مدارس عادی مناطق 6 ‌گانه شهر اصفهان بودند. برای انتخاب نمونه، از بین دانش‌آموزانی که معیارهای ورود به پژوهش را داشتند 28 نفر انتخاب و به 2 گروه آزمایش (14 نفر) و کنترل (14 نفر) تقسیم شدند. جلسات آموزشی فقط برای مادران کودکان گروه آزمایش اجرا شد. ابزار پژوهش، پرسش‌نامه ضرباهنگ شناختی کند و پرسش‌نامه بیش‌فعالی کانرز فرم والدین بود. جلسات این درمان 8 جلسه 60 دقیقه‌ای بود که به والدین گروه آزمایش ارائه شد و برای گروه کنترل آموزشی ارائه نشد. پس از بررسی پیش‌فرض‌های آزمون‌های آماری از تحلیل واریانس با اندازه‌گیری مکرر استفاده شد. داده‌ها به‌وسیله نسخه 21 نرم‌افزار SPSS تجزیه‌و‌تحلیل شدند. یافته‌ها: نتایج مقایسه گروه آزمایش با گروه کنترل نشان داد ضرباهنگ شناختی کُند و علائم کودکان با اختلال بیش‌فعالی-نقص توجه در گروه آزمایش نسبت به گروه کنترل به‌طور معناداری کاهش یافته است (0/01 >P). همچنین مقایسه میانگین نمرات نشان داد بین نمرات پیش‌آزمون با پس‌آزمون و پیگیری در هر 2 متغیر تفاوت معنا‌داری وجود دارد، اما بین نمرات مرحله پس‌آزمون و پیگیری تفاوت معنا‌داری حاصل نشد. نتیجه‌گیری: با‌توجه‌به اثربخشی درمان مبتنی بر ذهنی‌سازی بر ضرباهنگ شناختی کُند و نشانگان بالینی (علائم) کودکان با اختلال بیش‌فعالی-نقص توجه می‌توان از این رویکرد به‌عنوان یک روش درمانی مؤثر در ایران بهره برد.