بازشناسی و مکان‎یابی قشلاق ایلخانی «سیاهکوه» و حوزه رود «جغتو»

نویسندگان

1 استادیار دانشگاه پیام نور تهران، ایران

2 استادیار گروه معارف دانشگاه کردستان، سنندج، ایران

doi
10.22034/jiiph.2024.59804.2496
چکیده

سیاهکوه یکی از نواحی ساحل رود جغتو است که نام آن از دوره سلجوقیان تا زمان قاجار در منابع تاریخی آمده است. بااهمیت‎ترین دوره این ناحیه، دوره حکومت ایلخانان مغول بوده است. موقعیت مکانی سیاهکوه، در نزدیکی رود جغتو و به‎عنوان یکی از قشلاق‎های دوره ایلخانی از ظرفیت‎های مطالعاتی متنوعی برخوردار است. این ناحیه به دلیل موقعیت جغرافیایی خاص خود که شامل قرار گرفتن بر سر راه شهرها، نواحی و ایالات مختلف و وجود آب‎وهوای مناسب و حاصل‌خیز بوده، موردتوجه حکومت‎های وقت قرار گرفته است. سیاهکوه و حوزه رود جغتو در گذشته، ویژگی‎های لازم جهت یک ناحیه قشلاقی و اسکان فصلی را دارا بوده و همین عامل باعث شده که ایلخانان مغول که عادت به چنین رسمی داشته‎اند به آن توجه ویژه‎ای بنمایند. درباره سیاهکوه هیچ تحقیقی تاکنون صورت نگرفته و این پژوهش اولین پژوهش مستقل در این ‎باره است. این مقاله بر آن است که با روش تحقیق تاریخی و به شیوه فیش‎برداری و با تکیه ‎بر اسناد و داده‎های تاریخی و جغرافیایی، به شناساندن موقعیت جغرافیایی و تاریخی سیاهکوه و مکان‎یابی امروزی آن و نیز جنبه‌های تاریخی رود جغتو بپردازد، نتایجی که می‎تواند ارائه‌دهندۀ اطلاعات متنوع و احیاناً دستاوردهای علمی تازه‎، دربارۀ یکی از اسکان‎های موقتی حکومت‎های مرکزی و دولت‎های محلی و یکی از راه‎های بین‌ایالتی باشد.