بررسی میزان، روشها و سطوح مشارکت عمومی در گزارشهای ارزیابی اثرات محیطزیستی
نویسندگان
1 استادیار گروه برنامه ریزی، مدیریت و آموزش محیطزیست، دانشکده محیطزیست، دانشگاه تهران، تهران، ایران
2 استاد گروه برنامه ریزی، مدیریت و آموزش محیطزیست، دانشکده محیطزیست، دانشگاه تهران، تهران، ایران
3 کارشناس ارشد آموزش محیطزیست، دانشکده محیطزیست، دانشگاه تهران، تهران، ایران
doi
چکیده
از جمله اصول بنیادی ارزیابی اثرات محیطزیستی مشارکت عمومی است و اهمیت آن در ارزیابی تا حدی است که در قوانین کشورهای توسعه یافته، انجام ارزیابی بدون دخالت و نظر مردم، فاقد مفهوم میباشد. هدف تحقیق حاضر بررسی میزان، روشها و سطوح بهرهمندی از مشارکت عمومی در گزارشهای ارزیابی اثرات محیطزیستی داخل ایران و مقایسه آن با نمونه مورد بررسی از چهار کشور دیگر میباشد. به این منظور از میان 130 گزارش ارزیابی اثرات محیطزیستی موجود در اداره کل محیطزیست استان تهران، بر اساس فرمول کوکران 98 گزارش به صورت تصادفی مورد تجزیه و تحلیل قرار گرفت. همچنین برای مقایسه نتایج، نمونهای از گزارشهای ارزیابی اثرات محیطزیستی چهار کشور دیگر، پنج گزارش از هر کشور و در مجموع 20 گزارش، مورد بررسی قرار گرفت. نتایج بررسیها نشان داد که عدم توجه کافی به جایگاه مشارکت عمومی در ارزیابی اثرات محیطزیستی در کشور ایران، منجر به ضعف اساسی در میزان، روشها و سطوح مشارکت عمومی در گزارشهای ارزیابی شده است. در این خصوص از نمونه مورد بررسی در داخل کشور، تنها 1/7 درصد گزارشها، آن هم به شکلی محدود تنها به انجام نظرسنجی اکتفا کردهاند و این درحالی است که در کشورهای مورد بررسی توجه کافی به جایگاه مشارکت عمومی به صورت اجرایی در گزارشها ظهور یافته است. بهطوریکه از گزارشهای نمونهگیری شده، 95 درصد آنها به اجرای برنامه مشارکت عمومی پرداختهاند و از جمله پرکاربردترین روش جلب مشارکت عمومی در آنها برگزاری جلسات عمومی بوده است که میتواند علاوه بر انتشار اطلاعات و دریافت بازخوردها، سطوح بالاتری از مشارکت عمومی همچون درگیر ساختن، همکاری و توانمندسازی مردم را شامل شود.
