رابطه فشار زمان و حمایت‌خواهی مرتبط با کار از همسر با رضایت از ارتباط زوجین و افسردگی شغلی با توجه به نقش میانجی استرس شغلی در زوج های هر دو شاغل

نویسندگان

1 گروه روانشناسی، دانشکده علوم تربیتی و روانشناسی، دانشگاه اصفهان، اصفهان ، ایران

2 گروه آموزشی روانشناسی، دانشکده علوم انسانی، دانشگاه موسسه آموزش عالی المهدی مهر، اصفهان ، ایران

doi
10.22034/ijfp.2026.2078255.1479
چکیده

فرهنگ کاری پرشتاب، زوج‌های هر دو شاغل را با چالش‌های متعددی روبرو کرده است. این پژوهش با هدف بررسی رابطه بین فشار زمان، حمایت‌خواهی مرتبط با کار از همسر، و رضایت از ارتباط زوجین، با توجه به نقش میانجی استرس شغلی در زوج‌های هر دو شاغل انجام شد. روش پژوهش توصیفی-پیمایشی و کاربردی بود. جامعه آماری شامل ۱۲۷۰۰ پرسنل کارخانه ذوب آهن اصفهان در پاییز ۱۴۰۳ بود و حجم نمونه با فرمول کوکران ۳۷۲ نفر تعیین شد. نمونه‌گیری سیستماتیک انجام گرفت. ابزارهای جمع‌آوری داده شامل پرسشنامه فشار زمان (سمر و همکاران، ۱۹۹۹)، حمایت‌خواهی از همسر (کینگ و همکاران، ۱۹۹۵)، رضایت زوجین (نورتون، ۱۹۸۳) و استرس شغلی (هلریگل و اسلوکام، ۱۹۹۶) بودند. تحلیل داده‌ها با مدل‌سازی معادلات ساختاری در نرم‌افزار اسمارت پی‌ال‌اس و آزمون بوت استراپ انجام گردید. یافته‌ها نشان داد که فشار زمان با رضایت زوجین و استرس شغلی رابطه معنادار دارد. حمایت‌خواهی از همسر با رضایت زوجین و استرس شغلی نیز مرتبط است. با این حال، استرس شغلی با رضایت زوجین رابطه معنادار ندارد. نقش میانجی استرس شغلی در روابط فشار زمان-رضایت و حمایت‌خواهی-رضایت رد شد. بنابراین، فرضیه اصلی پژوهش تأیید نگردید. این نتایج بر اهمیت عوامل جایگزین مانند مهارت‌های ارتباطی و مدیریت زمان تأکید دارد. پیشنهاد می‌شود زوج‌ها از راهبردهای حمایتی درون‌زناشویی و تکنیک‌های کاهش استرس بهره گیرند تا تعادل کار-خانواده حفظ شود. این پژوهش برای مشاوران خانواده و سیاست‌گذاران سازمانی مفید است.