تدوین بستۀ مهارت‌های زناشویی مبتنی بر رویکرد التقاط‌نگری و تعیین اثربخشی آن بر کنترل-گری زناشویی و راهبردهای حل تعارض در زوج‌های متعارض

نویسندگان

1 کاندیدای دکتری مشاوره، گروه مشاوره، دانشکدۀ علوم تربیتی و روان شناسی، دانشگاه محقق اردبیلی، اردبیل، ایران.

2 گروه مشاوره، دانشکدۀ علوم تربیتی و روان شناسی، دانشگاه محقق اردبیلی، اردبیل، ایران.

3 گروه مشاوره، دانشکدۀ علوم تربیتی و روان شناسی، دانشگاه محقق اردبیلی، اردبیل، ایران.

doi
10.22034/ijfp.2025.2067631.1427
چکیده

هدف پژوهش حاضر تدوین و اعتباریابی بستۀ روانی- آموزشی مهارت‌های زناشویی بر مبنای رویکرد التقاط‌نگری به‌منظور بهبود کنترل‌گری زناشویی و راهبردهای حل‌تعارض همسران متعارض بود. روش تحقیق از نوع آمیخته بود که بخش کیفی به‌روش تحلیل محتوا و روش دلفی و بخش کمی مطالعۀ نیمه‌آزمایشی با طرح پیش‌آزمون- پس‌آزمون همراه با گروه کنترل و مرحلۀ پیگیری دوماهه بود. جامعۀ پژوهش بخش تحلیل محتوا شامل کلیۀ مقالات علمی- پژوهشی سایت‌های معتبر و در بخش دلفی کلیۀ متخصصان در حوزۀ مشاورۀ خانواده و زناشوییی بود که 30 نفر به‌روش نمونه‌گیری هدفمند انتخاب شدند. در بخش کمی نیز کلیۀ زوج‌های مراجعه‌کننده به مراکز مشاورۀ زنجان بود که 50 زوج به‌صورت نمونه‌گیری دردسترس انتخاب و در دو گروه آزمایش و کنترل به‌صورت تصادفی جایگزین شدند. گروه آزمایش طی هشت جلسه تحت آموزش قرار گرفت و گروه کنترل هیچ آموزشی دریافت نکرد. داده‌ها با استفاده از ضریب توافق کندال (W) و آزمون کوواریانس تحلیل شدند. روایی محتوایی بسته مطلوب بود و پانل تخصصی در دور چهارم دلفی به توافق نهایی رسیدند. در بخش کمی نیز یافته‌ها حاکی از آن بود که بستۀ تدوین‌شده توانسته کنترل‌گری زناشویی و راهبردهای حل-تعارض گروه آزمایش را در مقایسه با گروه کنترل بهبود بخشد که این تفاوت در مرحلۀ پیگیری نیز معنی‌دار بود. نتایج حاکی از آن است که بستۀ تدوین‌شده در بهبود کنترل‌گری زناشویی و راهبردهای حل‌تعارض همسران متعارض اثربخش است.