تجزیه و تحلیل نظری و کاربردی مدیریت هزینه میان سازمانی با تاکید بر تلفیق فرایند مدیریت ریسک و مدیریت هزینه

نویسندگان

1 استاد دانشگاه آزاد اسلامی، واحد علوم، تحقیقات و فناوری

2 دانشجوی دکترای حسابداری دانشگاه شهید بهشتی تهران (نویسنده مسئول)

doi
چکیده

هدف اصلی این پژوهش تجزیه و تحلیل نظری و کاربردی مدیریت هزینه میان سازمانی(IOCM) با تاکید بر فرایند مدیریت ریسک و مدیریت هزینه می‌باشد. IOCM در سال‌های اخیر هم در مباحث نظری و هم در عمل توجه بسیاری از سازمان‌ها و پژوهشگران را به خود جلب کرده است. به همین منظور تئوری‌های مبتنی بر منابع، اقتصاد هزینه مبادلات، تئوری اقتضائی و رویکرد شبکه صنعتی با نگاه ویژه به مفهوم ریسک در همکاری‌های میان‌سازمانی مورد بررسی قرار گرفته است. با وجود اینکه چارچوب تئوریک مذکور نحوه شکل‌گیری همکاری‌های میان‌سازمانی را تبیین می‌نماید ولی این تئوری‌ها و همچنین پژوهشگران این حوزه به صورت مناسب بحث مدیریت ریسک همکاری‌های میان‌سازمانی را پوشش نداده‌اند. علاوه بر مباحث تئوریک، در یک چشم انداز کاربردی رویه‌های IOCM نیز مورد بررسی قرار گرفتند. به همین منظور از روش خبرگان و مصاحبه ساختار نیافته جهت شناسایی عوامل چالش‌برانگیز در استفاده از رویه‌های IOCM استفاده شده است. نتایج حاصل از بررسی نظرات خبرگان نشانگر این است که مقاومت در مقابل تغییرات، نبود چارچوب و نمونه‌های استاندارد کاربرد رویه‌های IOCM، ساختار متمرکز سازمان‌ها، ترس از افشای اطلاعات محرمانه، تغییرات گسترده در سیستم اطلاعاتی شرکت و الزام به برقراری استراتژی ارتباطی مناسب از مشکلات و موانع عملیاتی شدن IOCM است. نتایج همچنین حاکی از این است که هسته اصلی رویه‌های ICOM اشتراک‌گذاری اطلاعات و حسابداری آشکار است که با ظهور آن در IOCM ریسک‌های متفاوتی از جمله ریسک استفاده فرصت‌طلبانه شرکای تجاری از اطلاعات، شرکت را تهدید می‌کند. در جهت مقابله با  این ریسک‌ها، فرایند چهار مرحله‌ای مدیریت ریسک در راستای به حداقل رساندن تهدیدهای ناشی از IOCM پیشنهاد شده است. همچنین با توجه به اهمیت زنجیره تامین در برخی صنایع خصوصا صنعت خودروسازی، پیشنهاد می‌گردد تلفیق فرایند IOCM و مدیریت ریسک در شرکت‌های حاضر در این صنعت در راستای کاهش هزینه‌ها پیاده گردد.