تأثیر عملیات پیرسازی بر رفتار کششی و سوپرالاستیسیته آلیاژ غنی از نیکل NiTi با 9/50 درصد اتمی نیکل
نویسندگان
1 Materials Eng., Sahand
doi
10.30501/jamt.2631.70149چکیده
در این تحقیق تأثیر پارامترهای مختلف عملیات پیرسازی بر رفتار سوپرالاستیک آلیاژ کارسرد شدة نیکلـتیتانیم غنی از نیکل مطالعه شده است. نمونه ها در دماهای 300، 350، 400، 450، 500، 550 و C˚600 در زمان های 10، 30 و 120 دقیقه تحت عملیات پیرسختی قرار گرفتند. نتایج آزمایش های کشش نشان می دهد که نمونه ها رفتار سوپرالاستیسیتة کمی از خود نشان می دهند؛ اما با انجام عملیات پیرسختی، رفتار سوپرالاستیسیته در نمونه ها بهبود چشمگیری می یابد. بررسی منحنی های تنش کرنش نمونه های مختلف نشان می دهد که در زمان های کوتاه و دماهای پیرسازی پایین، رفتار سوپرالاستیسیتة کاملی در نمونه ها مشاهده می شود. اما در زمان های طولانی در دماهای پیرسازی بالا، (زمان 120 دقیقه در محدوده دمایی C˚450-600)، مقدار کرنش برگشت ناپذیری رفته رفته افزایش می یابد و به عدم ظهور سوپرالاستیسیتة کامل منجر می شود. همچنین در تمامی نمونه ها، تنش های پلاتوی بالایی و پایینی به آرامی با افزایش دما و زمان عملیات پیرسازی، کاهش می یابد. بررسی منحنی های تنش-کرنش نمونه ها تا نقطة شکست نیز نشان می دهد که استحکام شکست نمونه ها تا دمای C˚ 400 افزایش جزئی نشان می دهد و سپس با افزایش دمای پیرسازی کاهش می یابد. انعطاف پذیری نمونه ها نیز بعد از تغییرات جزئی در دماهای پیرسازی پایین، با عبور از محدودة دمایی C˚450-500 افزایش می یابد. همچنین با افزایش دمای پیرسازی مقدار کرنش پلاتو به صورت پیوسته افزایش می یابد..