بازتاب تاریخنگاری هنر در تاریخنگاری سیاسی صفویان (با تأکید بر هنر خوشنویسی)
نویسندگان
1 استادیار دانشگاه لرستان
2 استادیار دانشگاه لرستان
3 دانشجوی دکتری تاریخ ایران دوره اسلامی دانشگاه لرستان
4 استادیار دانشگاه لرستان
doi
10.22034/jiiph.2022.14825چکیده
تاریخنگاری سیاسی از ویژگیهای کلی تاریخنگاری صفویان است که تکیه اصلی آن بر وقایع سیاسی و نظامی است و عنایت کمتری به امور اجتماعی، اقتصادی، فرهنگی و هنری داشته است. با وجود این رویکرد غالب در تاریخنگاری سیاسی، اما با حمایت مؤثر صفویان از هنر و علاقهمندی برخی از مورّخان سیاسی به هنر خوشنویسی که در زمره منشیان، کاتبان و خوشنویسان دربار بودند، اهمیت و حجم مطالب ثبتشده درباره خوشنویسی، نسبت به سایر هنرهای دیگر در جایگاه نخست قرار گرفت. همچنین تحت تأثیر ویژگیهای تاریخنگاری سیاسی، کتاب گلستان هنر بهمثابۀ نخستین تاریخنگاری جدی در هنر ایران نگاشته شد که نشاندهندۀ ارزش و برتری هنر خوشنویسی از دریچۀ تحولات سیاسی و کانون دربار صفویه نسبت به سایر هنرهاست. در این پژوهش به روش توصیفی- تحلیلی، چگونگی بازتاب تاریخنگاری هنر خوشنویسی در تاریخنگاری سیاسی عصر صفویه بررسی شده است. یافتههای پژوهش بیانگر آن است که ذکر جایگاه و منزلت، احوال بزرگان خوشنویسی، تاریخچه و اقلام مختلف خطوط و توجه خاص به قلم نستعلیق، طبقهبندی خوشنویسان و مهاجرتهای آنان در تاریخنگاری سیاسی این دوره بازتاب یافته است.