مسئولیت‌پذیری تحصیلی و مهار روان‌شناختی والدین: نقش میانجی تنظیم شناختی هیجان

نویسندگان

1 استادیار، گروه مدیریت، دانشگاه فرهنگیان، اهواز، ایران

doi
10.22034/ijfp.2024.2030881.1324
چکیده

مشکلات تحصیلی در جوامع کنونی به ویژه ایران، بسیار شایع است و زمانی که به بررسی علل این مشکلات پرداخته می‌شود، سازه مسئولیت‌پذیری تحصیلی بیش از سایر سازه‌ها نمایان می‌شود. هدف پژوهش حاضر بررسی نقش میانجی تنظیم شناختی هیجان در رابطه با مسئولیت‌پذیری تحصیلی و مهار روان‌شناختی والدین بود. پژوهش حاضر توصیفی از نوع همبستگی بود. جامعه آماری پژوهش شامل کلیه دانش‌آموزان پسر مقطع متوسطه دوم شهر اهواز در سال 1402-1403 بود که از بین آن‌ها تعداد 384 نفر از طریق روش نمونه‌گیری خوشه‌ای چندمرحله‌ای به عنوان نمونه انتخاب شدند. ابزار پژوهش شامل پرسش‌نامه مسئولیت‌پذیری تحصیلی گلن و نلسون(ARQ) ، مقیاس کنترل روان‌شناختی سوننس و همکاران (DAPCS)و پرسش‌نامه تنظیم شناختی هیجان گارنفسکی و کرایج (CERQ) بود. ارزیابی الگوی پیشنهادی از طریق الگویابی معادلات ساختاری و با استفاده از نرم‌افزارهای SPSS و AMOS ویراست 22 انجام گرفت. شاخص‌های نیکویی برازش مدل مذکور را تأیید کردند (99/1= χ2/df، 99/0=GFI، 97/0=AGFI، 99/0=NFI، 99/0=CFI، 99/0=IFI، 97/0=TLI و 05/0=RMSEA). نتایج حاکی از اثر مستقیم مهار روان‌شناختی والدین بر مسئولیت‌پذیری تحصیلی و همچنین اثر مستقیم تنظیم شناختی هیجان بر مسئولیت‌پذیری تحصیلی بود) 01 /0 ≤ p. بنابراین می‌توان با آموزش مهار روان‌شناختی به والدین، علاوه بر بهبود به‌کارگیری راهبردهای انطباقی تنظیم شناختی هیجان و عدم به‌کارگیری راهبردهای غیرانطباقی تنظیم شناختی هیجان به دانش‌آموزان، باعث بهبود مسئولیت‌پذیری تحصیلی در آنان شد.