تحلیلی بر روند ضرب عبارت «علی‌ولی‌الله» بر سکه‌های باوندیان کیوسیه

نویسندگان

1 استادیار دانشگاه شهید چمران اهواز

doi
10.22034/jiiph.2020.12609
چکیده

سلسله باوندیان از مهم‌ترین سلسله‌های حاکم بر طبرستان است که بیش از هفت ‌قرن در مقر اصلی‌ خود، شهریارکوه، فرمان راندند. این سلسله طی این‌ مدت به سه ‌شاخۀ کیوسیه، اسپهبدیه و کین‌خوازیه تقسیم شدند. یکی از مهم‌ترین اقدامات شاخۀ اول باوندیان، کیوسیه، ضرب عبارت «علی‌ولی‌الله» بر روی سکه‌هایشان بود. ازاین‌رو مسئلۀ اصلی در این پژوهش، بررسی علل و عوامل ضرب عبارت «علی‌ولی‌الله» بر روی سکه‌های باوندیان است. در این پژوهش با بهره‌گیری از منابع تاریخی و مطالعات سکه‌شناسی و با تکیه بر شیوه توصیفی‌تحلیلی، ضرب عبارت «علی‌ولی‌الله» بر سکه‌های باوندیان مورد بررسی و واکاوی قرار ‌گرفته است. نتایج پژوهش حاکی از این ‌است که مضامین سکه‌های رستم‌بن‌ شروین و مرزبان‌بن ‌رستم در راستای مشروعیت‌سازی برای حکومت از دو سو تنظیم شده‌اند؛ به‌این‌ترتیب که از یک‌سو عبارت «علی‌ولی‌الله» و از سوی‌دیگر نام خلیفه ‌عباسی درج شده‌‌ است. می‌توان از دو جریان مشروعیت‌ساز سخن گفت: 1) کسب مشروعیت از خارج از قلمرو باوندیان. 2) کسب مشروعیت در داخل قلمرو باوندیان. به‌این‌ترتیب سکه‌ها به‌واسطۀ انعکاس عبارت «علی‌ولی‌الله» تصویری مشروع از رستم‌بن ‌شروین همسو با باورهای مردم و اعتقادات مردم ارائه می‌کنند و همچنین در پی کسب مشروعیت از طرف خلیفه‌ عباسی و امیر آل‌‌‌بویه بوده است.