فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

راه­حل­های طبیعت­محور برای بازیابی خاک­های آسیب­دیده به­دلیل در­نظر گرفتن تاب­آوری ذاتی و پایداری زیست­بوم حائز اهمیت فراوان هستند، اما نیاز است کارایی چنین روش‌هایی در بهبود ویژگی­های خاک­های آسیب­دیده مورد بررسی قرار گیرد. در پژوهش حاضر، یک خاک لوم­سیلتی از منطقه جنگلی تحت­تاثیر آتش­ واقع در روبار استان گیلان تهیه و تحت تیمار افزودن سطوح 2 و 5 درصد وزنی بیوچار تولیدی از بقایای چوبی درخت کاج (تیمار­های  B2وB5)، ریز­جلبک Scenedesmus sp. (تیمار S) و ترکیب آنها (تیمار­های  SB2و SB5) به خاک قرار گرفت. پس از یک دوره انکوباسیون شش ماهه، برخی ویژگی­های شیمیایی و فیزیکی مرتبط با ساختمان خاک اندازه­گیری شدند. نتایج مقایسه میانگین نشان داد که بیوچار و ریزجلبک ­به­صورت منفرد و ترکیبی موجب افزایش معنا‌دار pH، کربن آلی، جرم مخصوص ظاهری تخلخل و پایداری خاک شدند. به­غیر از تیمار S، سایر تیمارها موجب افزایش مقدار EC خاک شدند. تیمار SB5 با افزایش به‌ترتیب حدود 117 و 30 درصد بیشترین اثر­گذاری را بر مقدار کربن آلی و تخلخل خاک داشت. بیشترین افزایش میانگین وزنی قطر خاکدانه (MWD) مربوط به تیمار  Sو بیشترین افزایش میانگین هندسی قطر خاکدانه (GMD) و کاهش بعد فرکتال خاکدانه (FD) مربوط به  SB2بود. GMD بیشتر، نشان‌دهنده‌ی بهبود یکنواخت توزیع اندازه و FD کمتر، بیان­گر خرد­شدگی کمتر خاکدانه‌ها در تیمار SB2 است. بنابراین بیوچار با دارا‌بودن کربن مقاوم و ایجاد تخلخل و ریزجلبک از طریق تثبیت فتوسنتزی کربن و ترشح پلی‌ساکاریدهای چسباننده خاکدانه‌ها، به‌ویژه در کاربرد ترکیبی با اثر هم‌افزایی، به‌طور مؤثر در افزایش کربن و بهبود پایداری خاک‌های آسیب‌دیده عمل می‌کنند.