پاسخ علف‌هرز خردل ‌برگ‌مومی(Boreava orientalis Jaub. & Spach.) به علف‌کش‌های مختلف در شرایط گلخانه‌ای

نویسندگان

1 گروه مهندسی تولید و ژنتیک گیاهی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه کردستان، سنندج، ایران.

2 گروه مهندسی تولید و ژنتیک گیاهی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه کردستان، سنندج، ایران.

3 گروه مهندسی تولید و ژنتیک گیاهی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه کردستان، سنندج، ایران.

doi
10.22034/ijws.2023.361442.1432
چکیده

به ‌منظور ارزیابی علف‌کش مناسب برای کنترل علف‌هرز خردل برگ‌مومی، آزمایشی به ‌صورت طرح بلوک‌های کاملا تصادفی با چهار تکرار در گلخانه‌ تحقیقاتی دانشکده‌ کشاورزی دانشگاه کردستان اجرا شد. تیمارهای آزمایش شامل پنج علف‌کش‌ (مت‌سولفورون‌متیل + سولفوسولفورون (توتال)، مزوسولفورون +یدوسولفورون + مفن بایر ( آتلانتیس)، مزوسولفورون + یدوسولفورون + دیفلوفنیکان (اتللو)، تری بنورن متیل (گرانستار) و توفوردی+ام‌سی‌پی‌آ با پنج غلظت (صفر،  50/0، یک، 5/1 و دو برابر دوز توصیه شده) بودند. صفات اندازه‌گیری شده شامل وزن خشک، شاخص سطح برگ و طول ساقه بود. داده‌های به‌دست آمده توسط نرم‌افزار SAS تجزیه شد و رسم شکل‌ها با استفاده از نرم افزار سیگماپلات انجام شد. حداکثر کاهش وزن خشک علف‌هرز 27/0 گرم بر گیاه بود که مربوط به علف‌کش توفوردی+ام‌سی‌پی‌آ بود و غلظت صفر(تیمار شاهد) بیشترین مقدار وزن خشک را در بین تیمارهای غلظت داشت. بالاترین شاخص سطح برگ مربوط به علف‌کش آتلانتیس (مزوسولفورون+یدوسولفورون+مفن بایر) با 77/0 و پایین‌ترین شاخص سطح برگ مربوط به علف‌کش گرانستار  با مقدار صفر  در مقدار برابر با دوز توصیه شده از این علف‌کش بود. بیشترین مقدار طول ساقه در تیمار علف‌کش آتلانتیس (مزوسولفورون+یدوسولفورون+مفن بایر) با 1/7 سانتی‌متر و کم‌ترین مقدار مربوط به علف‌کش توفوردی+ ام‌سی‌پی‌آ و با مقدار8/3 سانتی‌متر بود. ارزیابی با استفاده از شاخص دوز موثر 10، 50 و 90 درصد نشان داد که علف‌کش توفوردی+ام‌سی‌پی‌آ با مقدار دوز پایین‌تری نسبت به سایر علف‌کش‌ها، باعث کنترل خردل برگ مومی شد. نتایج نشان داد که علف‌کش توفوردی+ ام‌سی‌پی‌آ یک علف‌کش کارآمد در کنترل علف‌هرز خردل برگ مومی است. علف‌کش تری‌بنورون‌متیل (گرانستار) و مزوسولفورون+یدوسولفورون+دیفلوفنیکان (اتللو) نیز می‌تواند علف‌کش‌های مناسبی برای کنترل این علف‌هرز باشند، اما علف‌کش‌های توتال (مت سولفورون+سولفوسولفورون) و آتلانتیس (مزوسولفورون+یدوسولفورون) تأثیر چندانی بر روی کنترل این علف‌هرز نشان ندادند.