بررسی ساختار زیربنایی مقیاس هوشی وکسلر کودکان-4 از طریق مقیاس‌بندی چندبُعدی و روش‌های تحلیل عاملی

نویسندگان

1 دانشیار و رئیس دانشکده روانشناسی و علوم تربیتی دانشگاه علامه طباطبایی

2 دانشیارو عضو هیئت علمی دانشگاه علامه طباطبایی

3 دانشجوی دکتری سنجش و اندازه گیری دانشگاه علامه طباطبایی تهران

4 دانشیار و عضو هیئت علمی دانشگاه علامه طباطبایی

doi
چکیده

هدف: هدف پژوهش تعیین ساختار زیربنایی مقیاس هوشی وکسلر کودکان-4 با استفاده از مقیاس‌بندی چندبُعدی و تحلیل عاملی تأئیدی و تفسیرپذیری نتایج حاصل از این روش‌ها در مقایسه با ساختار چهار عاملی مفروض مقیاس است. روش: روش پژوهش توصیفی از نوع همبستگی و جامعة آماری دانش­آموزان پسر مقطع ابتدایی مدارس منطقة 6 تهران به‌تعداد 1314 نفر بود که به‌روش نمونه‌گیری تصادفی خوشه‌ای 200 دانش‌آموز از میان آن­ها انتخاب شد. ابزار پژوهش مقیاس هوشی وکسلر کودکان چهار (2003؛ ترجمه، انطباق و هنجاریابی عابدی، صادقی و ربیعی، 1391) بود. داده‌ها با استفاده مقیاس‌بندی چندبُعدی و روش‌های تحلیل عاملی تحلیل شد. یافته‌ها: یافته­های به‌دست آمده به استخراج سه بُعد سرعت عمل، ماهیت سؤال و نوع پاسخ ابراز شده انجامید ( 021/0 =Stress ، 04/0 =P )، الگوی چهار عاملی مفروض توسط تحلیل عاملی تأئیدی حمایت نشد (63/102 = ، 04/0 =P ) و ساختار سه عاملی مرتبه دوم با اِعمال برخی تغییرات تأئید شد (99 = ، 055/0 =p). نتیجه‌گیری: از آن‌جا که بر اساس نتایج پژوهش حاضر استفاده از راهکار سه‌گانه نسبت به چهار عامل مفروض به بهبود در تفسیر و درک بیشتر ساختار هوشی می‌انجامد؛ پیشنهاد می­شود این ساختار در بافت بالینی و به‌منظور ارائة راهکارهای درمانی در امر مشاوره زیربنای تفسیر نتایج قرار گیرد.