فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

به‌منظور تعیین دماهای کاردینال جوانه‌زنی بذر علف‌هرز مهاجم آمبروزیاAmbrosia psilostachya  آزمایشی در آزمایشگاه علوم علف‌های­هرز دانشکدگان کشاورزی و منابع طبیعی دانشگاه تهران در سال 1401 انجام شد. آزمایش در قالب طرح کاملاً تصادفی با سه تکرار و هشت تیمار دمایی شامل دماهای پنج، 10، 15، 20، 25، 30، 35 و 40 درجه سانتی‌گراد به اجرا درآمد. سرعت و درصد جوانه‌زنی بذرها محاسبه شد و جهت توصیف و پیش‌بینی دماهای کاردینال جوانه‌زنی، از ‌مدل‌های دندان مانند، دو تکه‌ای و بتای چهار و پنج پارامتری استفاده شد. به‌منظور ارزیابی برازش و دقت پیش‌بینی ‌مدل‌های مختلف، از برآوردگرهای آماری شامل ریشه دوم میانگین مربعات خطا (RMSE) و شاخص آکائیک تصحیح شده (AICc) استفاده شد. بالاترین درصد جوانه‌زنی در دماهای 15، 20 و 25 درجه سانتی‌گراد به­ترتیب با 3/60، 7/63 و 63 درصد به‌دست آمد که میان آن‌ها تفاوت آماری معنی‌داری وجود نداشت. بیشترین سرعت جوانه‌زنی (d-113/0) و کمترین مقدار متوسط زمان جوانه‌زنی (48/7 روز) به دمای 25 درجه سانتی‌گراد تعلق داشت. به دلیل پایین بودن AICc و RMSE، مدل پنج پارامتری بتا بهترین مدل برای پیش‌بینی پاسخ درصد جوانه‌زنی به دما در آمبروزیا بود و در مقایسه با دیگر ‌مدل‌ها، توصیف بهتری از واکنش درصد جوانه‌زنی آمبروزیا نسبت به دما ارائه داد. به­طورکلی دماهای پایه، بهینه و حداکثر این علف‌هرز با مدل پنج پارامتری بتا، به‌ترتیب پنج، 5/25 و 13/42 درجه سانتی‌گراد تخمین زده شد.