کارایی علف‌کش کلودینافوپ‌پروپارژیل+ متری‌بوزین در مقایسه با علف‌کش‌های رایج مزارع گندم

نویسندگان

1 بخش تحقیقات علف‌های هرز، موسسه تحقیقات گیاهپزشکی کشور، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، تهران، ایران

2 استادیار پژوهش بخش تحقیقات گیاهپزشکی، مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی سمنان، سازمان تحقیقات آموزش و ترویج کشاورزی،

3 دانشیار پژوهشی، بخش تحقیقات علف‌های هرز، موسسه تحقیقات گیاهپزشکی کشور، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، تهران، ایران

4 استادیار بخش تحقیقات گیاهپزشکی، مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی فارس، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، داراب، ایران

5 استادیار بخش تحقیقات گیاهپزشکی، مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی خراسان رضوی، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی،

doi
10.22034/ijws.2023.362006.1434
چکیده

به­منظور بررسی کارآیی علف‌کش پیش­مخلوط کلودینافوپ‌پروپارژیل +متری‌بیوزین (29% WP)، آزمایشی در قالب طرح بلوک‌های کامل تصادفی با چهار تکرار در استان‌های البرز (کرج)، فارس (داراب)، سمنان (شاهرود) و خراسان رضوی (مشهد) طی سال زراعی 1400-1399 اجرا شد. تیمارهای آزمایش شامل کاربرد علف‌کش کلودینافوپ‌پروپارژیل+ متری‌بیوزین (به اختصار کلومتری) به مقدار 500، 600 و 700 گرم در هکتار، متسولفورون‌متیل+ سولفوسولفورون (توتال، 80% WG) به مقدار 45 گرم در هکتار، مزوسولفورون­متیل+ یدوسولفورون‌متیل+ دیفلوفنیکان (اُتللو، 25/8 % OD) به مقدار 6/1 لیتر در هکتار، کلودینافوپ‌پروپارژیل (تاپیک، 8% EC) + تری‌بنورون‌متیل (گرانستار، 75 % DF) به مقدار 8/0 لیتر+ 20 گرم در هکتار، تاپیک + بروموکسینیل+ ام‌سی‌پ‌آ (برمایسیدام‌آ، 40 % EC) به مقدار یک لیتر + 5/1 لیتر در هکتار، و شاهد وجین دستی بود. نتایج نشان داد با کاربرد تیمارهای علف‌کش، تراکم و وزن خشک علف‌های ‌هرز به‌طور معنی‌داری کاهش، و عملکرد دانه گندم افزایش یافت. کارآیی علف‌کش کلومتری (700 گرم) در کنترل سیزاب (Veronica persica Poir.)، پنیرک (Malva neglecta Wallr.)، خردل کاذب (Hirschfeldia incana (L.) Lagr.-Foss.)، شاه‌تره (Fumaria officinalis L.)، گل گندم (Centaurea iberica Trevir. ex Spreng.) 70 تا 85 درصد بود؛ اما کارآیی آن در کنترل یولاف ‌وحشی ‌زمستانه (Avena sterilis subsp. ludoviciana (Durieu) Nyman)، پیچک (Convolvulus arvensis L.)، خاکشیر (Descurania sophia (L.) Webb ex Prantl)، جودره (Hordeum vulgare subsp. spontaneum (K.Koch) Asch. & Graebn.)، شقایق شاه‌تره‌ای (Hypecoum pendulum L.)، چچم (Lolium rigidum Gaudin)، درشتوک (Malcolmia africana (L.) W.T. Aiton) (50 تا 70 درصد) نسبتاً ضعیف ارزیابی شد. کلومتری (700 گرم در هکتار) نتوانست گونه‌های جغجغک (Vaccaria pyramidata (Mill.) Rauschert.)، یونجه ‌زرد (Melilotus officinalis (L.) Lam.) و بی‌تی‌راخ (Galium aparine L.) را به­خوبی کنترل کند (30 تا 50 درصد). با این وجود، عملکرد دانه گندم با کاربرد کلومتری (700 گرم در هکتار) در کرج، مشهد و شاهرود، نه تا 12 درصد افزایش داشت. بیشترین کارآیی کنترل علف‌های ‌هرز در آزمایش با کاربرد تیمارهای علف‌کش برومایسید ام‌آ+ تاپیک و اُتللو حاصل شد. مقدار عملکرد دانه با کاربرد علف‌کش برومایسید ام‌آ+ تاپیک در کرج، داراب، شاهرود و مشهد 13 تا 27 درصد افزایش یافت. در مجموع، علف‌کش کلومتری به­دلیل کارآیی ضعیف و نامطلوب در کنترل اغلب گونه‌های علف ‌هرز در مقایسه با علف‌کش‌های پرکاربرد قابل توصیه نیست..