پی‌جویی مقاومت خردل‌وحشی (Sinapis arvensis L.) به تری‌بنورون‌متیل و بررسی شایستگی نسبی توده‌های حساس و مقاوم آن در شهرستان اسلام‌آباد‌غرب، کرمانشاه

نویسندگان

1 استادیار گروه مهندسی تولید و ژنتیک گیاهی، پردیس کشاورزی و منابع طبیعی، دانشگاه رازی، کرمانشاه

2 دانشیار گروه مهندسی تولید و ژنتیک گیاهی، پردیس کشاورزی و منابع طبیعی، دانشگاه رازی، کرمانشاه

3 استادیار گروه مهندسی تولید و ژنتیک گیاهی، پردیس کشاورزی و منابع طبیعی، دانشگاه رازی، کرمانشاه

4 دانش آموخته کترشناسی اگرواکولوژی، گروه مهندسی تولید و ژنتیک گیاهی، پردیس کشاورزی و منابع طبیعی، دانشگاه رازی، کرمانشاه

doi
10.22092/ijws.2022.359236.1415
چکیده

این مطالعه به‌منظور تعیین میزان مقاومت، تأثیر دما، خشکی و اسیدیته بر شایستگی نسبی توده‌های خردل‌وحشی اجرا گردید. نمونه‌برداری از 313 مزرعه گندم دیم شهرستان اسلام‌آبادغرب در استان کرمانشاه انجام شد. پس از کشت بذور در گلخانه، گیاهچه‌ها توسط دز توصیه‌شده (15 گرم ماده‌موثره در هکتار) تری‌بنورون‌متیل (گرانستار) 75% WP در مرحله دو تا چهار برگی تیمار و توده‌های حساس و مقاوم شناسایی شدند. نتایج ارزیابی پاسخ توده‌های حساس و مقاوم به مقادیر مختلف علف‌کش (صفر، 75/3، 5/7، 15، 30، 60، 120، 240، 480 گرم ماده‌موثره در هکتار) نشان داد که مقدار LD50 در توده حساس 22/7 و در توده مقاوم 85/39 گرم ماده‌موثره تری‌بنورون‌متیل در هکتار بود و شاخص مقاومت توده مقاوم 52/5 به‌دست آمد. توده‌ حساس در دمای 20 و 25 درجه سانتی‌گراد درصد جوانه‌زنی و قوه‌نامیه بیشتری را نسبت به توده مقاوم داشت. به‌طورکلی خردل‌وحشی نسبت به کاهش پتانسیل اسمزی خاک حساس بوده، اما حساسیت توده مقاوم بیشتر از توده حساس بود. بیشترین درصد جوانه‌زنی در هر دو توده حساس و مقاوم در اسیدیته اندکی اسیدی تا خنثی (شش تا هفت) مشاهده شد که درصد جوانه‌زنی توده‌های مقاوم در این بازه به‌طور معنی‌داری بیشتر از توده حساس بود. با توجه به شرایط دمایی، تنش خشکی مزارع دیم و همچنین قلیایی بودن خاک منطقه مورد مطالعه به‌نظر می‌رسد در صورت رفع فشار ناشی از مصرف علف‌کش، توده حساس از شایستگی بیشتری برخوردار خواهد بود.