تطبیق مقدار آب مصرفی هندوانه برآورد شده از سامانه نیاز آب با مقادیر آب کاربردی مزرعه‌ای

نویسندگان

1 دانشیار بخش آبیاری و فیزیک خاک، مؤسسه تحقیقات خاک و آب، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، کرج، ایران

2 استادبخش آبیاری و زهکشی ، مؤسسه تحقیقات فنی و مهندسی کشاورزی ، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، کرج، ایران

3 دانشیار بخش آبیاری و زهکشی ، مؤسسه تحقیقات فنی و مهندسی کشاورزی ، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، کرج، ایران

4 استادیار، بخش آبیاری و فیزیک خاک، موسسه تحقیقات خاک و آب، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، کرج، ایران.

doi
10.22059/ijswr.2025.387413.669858
چکیده

هدف از این پژوهش، مقایسه مقدارآب مصرفی هندوانه برآورد شده ازسامانه نیاز  آب با نتایج آب کاربردی اندازه‌گیری شده مزرعه‌ای و عملکرد هندوانه تحت مدیریت کشاورزان در 146 نقطه در سطح 28 شهرستان در 9 استان کشور در سال1396 و هم ‌چنین تعیین بهره‌وری آب آبیاری هندوانه بود. نتایج نشان داد که میانگین مقدار آب مصرفی هندوانه به روش قطره‌ای در اندازه‌گیری مزرعه‌ای و سامانه نیازآب به ترتیب برابر با 4548  و 4105 مترمکعب در هکتار و به روش آبیاری سطحی مقدار آب کاربردی هندوانه در اندازه‌گیری مزرعه‌ای و سامانه نیاز آب به ترتیب برابر با 4512 و 4954 مترمکعب در هکتار شد. میانگین عملکرد هندوانه در روش آبیاری قطره‌ای در اندازه‌گیری مزرعه‌ای و سامانه نیاز آب به ترتیب برابر با 43114 و41760 کیلوگرم در هکتار بود و میانگین عملکرد هندوانه در روش آبیاری سطحی در اندازه‌گیری مزرعه‌ای و سامانه نیاز آب به ترتیب برابر با 32701 و 31362 کیلوگرم در هکتار شد. میانگین بهره‌وری آب مصرفی هندوانه در روش آبیاری قطره‌ای با اندازه‌گیری مزرعه‌ای و سامانه نیاز آب برابر7/10 و 5/10 کیلوگرم بر مترمکعب شد. نتایج نشان داد که سامانه نیاز آب با ریشه میانگین خطای نرمال 11 درصد و ضریب توافق 95/0مقدار آب آبیاری هندوانه را در مقیاس شهرستان برآورد می‌نماید. مقادیر ضریب کارایی مدل نشان می‌دهد که مدل نتایج قابل قبولی را در تعیین مقدار آب آبیاری و بهره‌وری آب هندوانه در سطح مزارع کشور ارائه می‌نماید. ازاین‌ رو، می‌توان از سامانه نیاز آب در برآورد حجم مورد نیاز برای آبیاری هندوانه در سطح کلان کشور و هم چنین در مزرعه بهره برد.