بررسی مواضع بازاریان تبریز در قبال سیاست های اقتصادی حکومت پهلوی اول با تکیه بر اسناد (1320-1304ش)
نویسندگان
1 عضوهیئت علمی دانشگاه اصفهان
2 کارشناس ارشد تاریخ ایران اسلامی( دانش آموختة دانشگاه اصفهان)
3 کارشناس ارشد تاریخ ایران اسلامی(دانش آموختة دانشگاه اصفهان)
doi
2251757xچکیده
چکیده: سیاستها و مصوبات اقتصادی مجالس دورة پهلوی اول برآیند بحرانهای اقتصادی ایران در عصر قاجار بود که فعالیت اصناف و تجار را به شدت تحت تأثیر قرار داده و این طیف را به سوی تقابل با حکومت مذکور سوق داده بود. اگر چه مصوبات مزبور در راستای حل معضلات حاکم بر فعالیتهای اقتصادی عصر، مطرح و اجرا میگردید اما به نسبت دامنة تأثیرات و فرآیند اجرا، میتوانست به اعتراض و موضع گیری گروههایی از اصناف و تجار بینجامد. اعتراضات و مقاومتهای بازاریان در این دوره به دلیل نظارت شدید مراجع رسمی که خود حاصل گسترش ساختار بوروکراتیک حکومت پهلوی اول بود، نمود بیشتری یافته است. در این میان بررسی این موضوع که بازاریان تبریز چه مواضعی را در مواجهه با سیاستهای اقتصادی مطرح شده از سوی حکومت پهلوی اول برگزیده و این مواضع تا چه میزان بر روند اجرای قوانین اقتصادی در این منطقه تأثیر گذار بوده است، می تواند وجوهی از نقش بازاریان تبریز را در عرصة فعالیت های اقتصادی در این دوره بازنمایاند. مواضع تجار تبریز در قبال قانون انحصار تجارت خارجی، قوانین ناظر بر تجارت خارجی، سیاستهای تجاری حکومت مبنی بر ورود اجناس خارجی، قوانین گمرکی مصوب و مواضع اصناف در برابر مصوباتی چون انحصار توتون و تنباکو، انحصار روده، قانون الغای مالیاتهای صنفی و سرشماری و ... از جمله رهیافتهای بازاریان تبریز در مقابله با حکومت پهلوی اول به شمار میرود. پژوهش حاضر برآن است که با استناد بر اسناد و سایر منابع موجود، ضمن بررسی مواضع بازاریان تبریز در برابر طرح های اقتصادی حکومت پهلوی اول، به بازنمایی نوع رابطة حکومت و بازاریان در این دوره بپردازد.