بررسی و تحلیل آیین کشورداری کی خسرو در شاهنامۀ فردوسی با رویکرد روان شناسی مثبت گرا سلیگمن
نویسندگان
1 دانشجوی دکتری گروه زبان و ادبیات فارسی، واحد مشهد، دانشگاه آزاد اسلامی، مشهد، ایران.
2 استادیار گروه زبان و ادبیات فارسی، واحد نیشابور، دانشگاه آزاد اسلامی، نیشابور، ایران
3 استاد، گروه زبان و ادبیات فارسی، واحد مشهد، دانشگاه آزاد اسلامی، مشهد، ایران
doi
چکیده
آیین کشورداری یا آنچه را که سیاست مدن مینامند در شاهنامه از رونق و روایی توام با دانش و بینش برخوردار است. اساس شهریاری و فرمانروایی بر دو اصل داد و راستی نهاده شده است. در بسیاری از داستانهای شاهنامه میتوان نمودی از روانشناسی مثبت گرا را واکاوی کرد. سلیگمن بهعنوان یکی از چهرههای اصلی جریان روانشناسی مثبتگرا نظریهای را مطرح کرده است که برای تحلیل متون ادبی نیز به کار میرود. در پژوهش حاضر با تکیه بر منابع کتابخانهای و روش توصیفی- تحلیلی به بازنمایی کنش و منش کیخسرو در شاهنامه با رویکرد به آرا سلیگمن پرداخته شده است. نتایج تحقیق نشان میدهد کیخسرو در کنشهای شهریاری خود همواره شاخصههای «خرد»، «شجاعت»، «عدالت»، «انسانیت»، «خویشتنداری» و «تعالی» را بروز داده است. او با تکیه بر عنصر خردمندی، ایران-شهر را از بحرانهای پیشروی داخلی و خارجی عبور داده و با تکیه بر عنصر شجاعت، الگوی مطلوبی برای سربازان ایرانی در نبرد با دشمن تورانی بوده است. همچنین، عدالتورزی کیخسرو موجب افزایش سطح رضایتمندی مردم از حاکمیت و رشد شاخصههای زندگی مطلوب شده است. مفهوم انسانیت در بینش سیاسی کیخسرو اهمیت ویژهای دارد. به ویژه آنجا که سپاهیان خود را از تضییع حقوق دشمن برحذر میدارد. خویشتنداری شاه کیانی در برخورد با اسیران و مردم غیرنظامی در این نبردها درخور توجه است. همچنین، کلیت زندگی کیخسرو فرآیند تعالی و صعود معنوی وی را نشان میدهد.
