فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

در این پژوهش، ترکیب شیمیایی پیروکسن‌ها (کلینوپیروکسن و اورتوپیروکسن) توده‌های نفوذی گابرویی تا مونزونیتی شمال‌خاور ساوه واقع در بخش مرکزی کمربند ماگمایی ارومیه–دختر با هدف تعیین شرایط فیزیکوشیمیایی تبلور و خاستگاه زمین‌ساختی-ماگمایی بررسی شد. آنالیز عناصر اصلی و فرعی با  استفاده از روش تجزیه ریزکاو الکترونی از نمونه‌­ها نشان می­دهد که پیروکسن‌ها در مونزونیت از نوع اوژیت و در واحد گابرویی اوژیت و انستاتیت هستند. تغییرات Mg#،TiO₂  و Al₂O₃ در پیروکسن‌ها، الگوی تفریق ماگمایی و تکامل پیشرونده‌ ذوب گوشته‌ای را تایید می‌کند. بر اساس محاسبات زمین‌دمافشارسنجی (ژئوترموبارومتری) مبتنی بر ترکیب کلینوپیروکسن، محدوده فشار تبلور کمتر از 2 کیلوبار و دماهای تبلور میانگین °C۱۱۵۰–۱۲۰۰ برای کلینوپیروکسن و °C۱۱۰۰–۱۱۵۰ برای اورتوپیروکسن به‌دست آمد. میزان بالای فوگاسیته اکسیژن و محتوای آب تقریبا ۱۰%، نشان‌دهنده شرایط اکسیداسیون بالا و حضور سیال‌های فرورانشی در محفظه‌های کم‌ژرفای پوسته‌ای است. نمودارهای ژئوشیمیایی طبقه‌بندی زمین‌ساختی، واحدهای مورد مطالعه را در قلمرو محیط‌های فرورانشی و کمان‌های ماگمایی پیش از برخورد قرار می‌دهد. این نتایج، نقش عمده فرایندهای فرورانشی در تولید ماگمای شمال­‌خاور ساوه را روشن می‌سازد و بینش‌های مفیدی درباره فرایندهای تکاملی و زمین‌ساختی-ماگمایی در بخش مرکزی کمربند ماگمایی ارومیه-دختر ارائه می­‌کند.