بررسی فنولوژی تطبیقی ارشته‏ خطایی (Lepyrodiclis holosteoides) و گندم (Triticum aestivum) به منظور تعیین بهترین مرحله رشدی حساس این علف‏ هرز به علف‏کش‏ها

نویسندگان

1 گروه زراعت دانشکده کشاورزی دانشگاه فردوسی مشهد

2 گروه اگروتکنولوژی دانشکده کشاورزی دانشگاه فردوسی مشهد

3 گروه زراعت و اصلاح نباتات - دانشکده کشاورزی - دانشگاه فردوسی مشهد

4 دانشیار دانشکده کشاورزی دانشگاه فردوسی مشهد

doi
10.22092/ijws.2019.121566.1250
چکیده

به منظور بررسی فنولوژی تطبیقی ارشته‏خطایی(Lepyrodiclis holosteoides)  در انطباق با مراحل نمو گندم، ارزیابی کارایی برخی از علف‏کش‏های رایج در مزارع گندم برای کنترل این علف‏هرز و تعیین بهترین مرحله فنولوژی برای کنترل شیمیایی ارشته‏خطایی، دو مطالعه جداگانه در سال زراعی 1394-1393، در مزارع موسسه تحقیقات علوم دامی شهرستان کرج اجرا شد. در مطالعه نخست، تعیین و تطبیق فنولوژی ارشته‏خطایی و گندم، بر اساس سنجه درجه-روز رشد به انجام رسید و ارشته‏خطایی، طی 202 روز و با کسب 2673 درجه–روز رشد، از مرحله سبز شدن تا رسیدگی و آزاد شدن بذر، به چرخه زندگی خود ادامه داد و مراحل نمو آن در انطباق کامل با مراحل نمو گندم بود. آزمایش دوم، در قالب طرح بلوک‏های کامل تصادفی و با آرایش تیماری کرت‏های خرد شده انجام شد. تاریخ سمپاشی در دو مرحله مختلف نمو گندم (ابتدای پنجه‏زنی و انتهای پنجه‏زنی بر مبنای مقیاس کدبندی فیکس)، به عنوان فاکتور اصلی و استفاده برخی از پرکاربردترین علف‏کش‏های پس رویشی توصیه شده برای مزارع گندم، به عنوان فاکتور فرعی آزمایش در نظر گرفته شد. نتایج این آزمایش نشان داد که علف‏کش بروموکسینیل، با کاهش بیش از 90 درصد تراکم و زیست‏توده ارشته‏خطایی، برترین تیمار این آزمایش بود و اگرچه کاربرد علف‏کش‏ها در مرحله پنج مقیاس فیکس، باعث افزایش بیشتر عملکرد گندم شد، اما با توجه به مکانیسم اثر بروموکسینیل و در نظر گرفتن مرحله رشدی ارشته خطایی، کاربرد بروموکسینیل در مرحله دو مقیاس فیکس، می تواند منجر به کنترل مطلوب این علف‏هرز سمج در مزارع گندم شود.