تأثیر هیدروچارهای کاه برنج و لجن فاضلاب بر برخی صفات زراعی و شاخص کلروفیل برگ برنج در یک خاک لوم شنی قلیایی آلوده به سرب
نویسندگان
1 گروه علوم و مهندسی خاک، دانشکده کشاورزی، دانشگاه تبریز، تبریز، ایران.
2 پژوهشکده چای، موسسه تحقیقات علوم باغبانی، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، لاهیجان، ایران
3 گروه علوم و مهندسی خاک، دانشکده کشاورزی، دانشگاه تبریز، تبریز، ایران.
4 گروه علوم و مهندسی خاک، دانشکده کشاورزی، دانشگاه تبریز
5 موسسه تحقیقات برنج کشور، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، رشت، ایران
doi
10.22059/ijswr.2024.381783.669785چکیده
این پژوهش با هدف بررسی تأثیر کاه برنج، لجن فاضلاب شهری و هیدروچارهای آنها بر برخی صفات زراعی و شاخص کلروفیل برگ برنج در یک خاک آلوده به سرب در شرایط گلخانهای انجام شد. آزمایش بهصورت فاکتوریل و در قالب طرح پایه کاملاً تصادفی با سه تکرار و دو فاکتور شامل مواد آلی در 11 سطح (شاهد، کاه برنج، هیدروچار کاه برنج، لجن فاضلاب شهری، هیدروچار لجن فاضلاب شهری، کاه برنج + هیدروچار کاه برنج، لجن فاضلاب شهری + هیدروچار لجن فاضلاب شهری، کاه برنج + لجن فاضلاب شهری، هیدروچار کاه برنج + هیدروچار لجن فاضلاب شهری، کاه برنج + هیدروچار لجن فاضلاب، لجن فاضلاب شهری + هیدروچار کاه برنج) و سرب در دو سطح 0 و 500 میلیگرم بر کیلوگرم خاک از منبع سرب نیترات اجرا شد. نتایج نشان داد که آلودگی خاک به سرب، شاخص کلروفیل برگ، ارتفاع بوته، ماده خشک خوشه، طول خوشه، تعداد برگ، عرض برگ و قطر ساقه را بهطور معنادار کاهش داد. با مصرف لجن فاضلاب و هیدروچار آن، صفات زراعی برنج بهطور معنادار افزایش یافت و میزان این افزایش در حضور لجن فاضلاب بیشتر از هیدروچار آن بود. مصرف کاه برنج، ماده خشک خوشه و تعداد برگ را کاهش و نسبت ماده خشک شاخساره به ریشه را افزایش داد ولی بر سایر صفات اثر معنادار نداشت. مصرف هیدروچار کاه برنج، ماده خشک شاخساره و ریشه، تعداد برگ و طول برگ را کاهش داد. نتایج نشان داد که تلفیق لجن فاضلاب و هیدروچار آن با کاه برنج و هیدروچار آن میتواند اثرهای منفی کاه برنج و هیدروچار آن و سمیت سرب را کاهش دهد.
