بررسی کانه‌زایی مگنتیت با سنگ میزبان پریدوتیتی در مجموعه افیولیتی نهبندان، خاور ایران: با استفاده از داده‌های زمین‌شیمی و زمین‌فیزیک

نویسندگان

1 گروه زمین‌شناسی و اکتشاف، پژوهشکده عناصر معدنی راهبردی، سازمان پژوهش‌های علمی و صنعتی ایران، تهران، ایران

2 گروه زمین‌شناسی، دانشکده علوم زمین، دانشگاه شهید چمران اهواز، اهواز، ایران

doi
10.22071/gsj.2025.510705.2183
چکیده

محدوده مورد مطالعه در مجموعه افیولیتی نهبندان در مرز میان بلوک لوت و بلوک افغان در خاور ایران  قرار دارد. در ملانژ افیولیتی نهبندان با سن کرتاسه پسین، پریدوتیت سرپانتینی‌شده میزبان کانه‌زایی مگنتیت است. در این پژوهش، کانه‌زایی مگنتیت و پریدوتیت‌های میزبان آن‌ با توجه به نحوه پیدایش مورد بررسی قرار گرفته است. کانی­‌های الیوین، ارتوپیروکسن، کلینوپیروکسن و اسپینل سازنده‌­های اصلی پریدوتیـــــت‌­های گوشته‌ای هستند و با توجه به نمودارهای جداکننده محیط زمین­‌ساختی برای هارزبورژیت‌ها ویژگی‌­های پریدوتیت­‌های آبیسال را نشان می­‌دهند. در این محدوده، با توجه به پتانسیل بالای مجموعه‌­های افیولیتی در داشتن مواد معدنی همچون آهن به‌ویژه در پریدوتیت‌های سرپانتینی‌شده، از داده‌­های مغناطیسی استفاده شده است. تحلیل صحیح داده‌­های مغناطیس‌­سنجی می‌­تواند موقعیت پهنه‌های کانی‌سازی همراه با کانه مغناطیسی، گسترش و ژرفای نسبی آن­ها را شناسایی نماید. با توجه به وجود مگنتیت همراه با سنگ‌­های پریدوتیتی و عدم وجود آن در فیلیت­‌های محدوده، مغناطیس‌سنجی، مناسب‌­ترین روش برای شناسایی و اکتشاف این محدوده است. در این محدوده شدت کل میدان مغناطیسی در 7338 نقطه در شبکه‌­های 20*20 و 15*15 اندازه‌گیری شد. در بررسی داده‌­های زمین­‌فیزیک با اعمال نقشه­‌های برگردان به قطب، سیگنال تحلیلی و ادامه فراسو بر روی نقشه شدت کل میدان مغناطیسی، دو توده­ مغناطیسی با روند شمالی-جنوبی شناسایی گردید.