تأثیر محلول‌پاشی عصاره پسماندهای ماهی و لبنی بر غلظت نیتروژن، فسفر، پتاسیم و عملکرد گندم دیم

نویسندگان

1 گروه علوم و مهندسی خاک، دانشکده کشاورزی، دانشگاه زنجان، زنجان، ایران.

2 گروه علوم و مهندسی خاک، دانشکده کشاورزی، دانشگاه زنجان، زنجان، ایران.

3 گروه علوم و مهندسی خاک، دانشکده کشاورزی، دانشگاه زنجان، زنجان، ایران.

4 گروه علوم و مهندسی خاک، دانشکده کشاورزی، دانشگاه زنجان، زنجان، ایران.

doi
10.22059/ijswr.2024.375936.669703
چکیده

این پژوهش با هدف بررسی تأثیر عصاره ضایعات ماهی و آب ماست حاصل از صنعت لبنیات بر رشد گیاه گندم رقم باران مورد بررسی قرار گرفت. آزمایش در قالب طرح بلوک‌های کامل تصادفی با سه تکرار در شرایط مزرعه انجام شد. عصاره ضایعات ماهی (عصاره‌گیری شده با سه روش 1- هیدروکسید پتاسیم، 2- اسید نیتریک + اسید سولفوریک، 3- سولفات پتاسیم + بیکربنات سدیم) و همچنین 3 نوع لاکتات روی، منگنز و آهن (تهیه شده از آب ماست) به صورت محلول‌پاشی مورد استفاده قرار گرفت. نتایج نشان داد که محلول‌پاشی عصاره‌های ماهی و لاکتات‌ها موجب افزایش عملکرد دانه و وزن خشک کاه و کلش گندم شد. عملکرد دانه در عصاره‌های استخراج شده به روش1، روش2 و روش3 به ترتیب 3/1، 2/7 و 9/13 درصد بود. این افزایش در روش 1 > 3 > 2 بود. همچنین، نتایج نشان داد که عملکرد دانه و وزن خشک کاه و کلش در لاکتات منگنز > لاکتات آهن > لاکتات روی بود. تیمارهای آزمایش وزن هزار دانه را نیز افزایش داد، اما تفاوت از نظر آماری معنی‌داری نبود. محلول‌پاشی عصاره ماهی و لاکتات‌ها غلظت نیتروژن و پتاسیم را در دانه و کاه و کلش افزایش دادند، اما تاثیری بر غلظت فسفر نداشتند. به طور کلی، محلول‌پاشی عصاره ماهی و لاکتات‌ها، می‌توانند تأثیر مثبتی بر رشد و عملکرد گندم دیم رقم باران داشته باشند.