بررسی پتانسیل آسیبپذیری شوری آبخوان دشت عجبشیر با استفاده از چهار چوب GALDIT و بهبود آن با روشهای هوش مصنوعی
نویسندگان
1 گروه علوم زمین، دانشکده علوم طبیعی، دانشگاه تبریز، تبریز، ایران
2 گروه علوم زمین، دانشکده علوم طبیعی، دانشگاه تبریز، تبریز، ایران
3 گروه علوم زمین، دانشکده علوم طبیعی، دانشگاه تبریز، تبریز، ایران
doi
10.22071/gsj.2025.468001.2150چکیده
در سالهای اخیر شور شدن آب در آبخوانهای ساحلی که همواره در آنها کشاورزی در حال توسعه میباشد، نیازمند بررسی پتانسیل آسیبپذیری آبخوان نسبت به شوری آب است. در آبخوان عجبشیر نیز برای بررسی پتانسیل آسیبپذیری از چارچوب GALDIT که شامل شش لایه: نوع آبخوان (G)، هدایت هیدرولیکی آبخوان (A)، ارتفاع سطح آب زیرزمینی (L)، فاصله از خط ساحلی (D)، تاثیر کیفی پیشروی آب شور (I) و ستبرای آبخوان (T) میباشد، استفاده شد. در ضمن برای صحتسنجی نقشه پهنهبندی شده پتانسیل آسیبپذیری شوری، مقادیر TDS مورد استفاده قرار گرفت. همچنین برای اطمینان از قطعیت دادههای در دسترس و نیز بهبود وزن و رفع ایرادات کارشناسی در تعیین وزن لایههای GALDIT، از منطق فازی (ساجنو)، الگوریتم ژنتیک (GA)، الگوریتم زیرفضای تصادفی (RS) و الگوریتم درخت تصمیم (M5P) استفاده شده است. نتایج به دست آمده از همبستگی GALDIT، GALDIT-F، GALDIT-GA، GALDIT-RS و GALDIT-M5P با TDS به ترتیب 0/5، 0/81، 0/6، 0/8 و 0/8 به دست آمد. بخشهای جنوب و جنوبخاوری دشت دارای بیشترین پتانسیل شوری است و مقادیر همبستگی، عملکرد خوب روشهای GALDIT-F، GALDIT-RS و GALDIT-M5P را در این مطالعه نشان داد.