تاثیر سنگریزه بر نفوذ تجمعی در دو بافت مختلف خاک

نویسندگان

1 گروه علوم و مهندسی خاک، دانشکده کشاورزی، دانشگاه تهران، استان البرز، ایران

2 گروه علوم و مهندسی خاک، دانشکده کشاورزی، دانشگاه تهران، استان البرز، ایران

3 گروه علوم و مهندسی خاک، دانشکده کشاورزی، دانشگاه تهران، استان البرز، ایران

doi
10.22059/ijswr.2024.379854.669763
چکیده

هدف از این مطالعه، بررسی اثر مقدار و اندازه سنگریزه بر نفوذ آب، در دو خاک لوم و لوم شنی بود. به این منظور، دو سری نمونه‌ دست‌خورده با بافت زمینه لوم و لوم شنی و دارای مقادیر جرمی 10، 20، 30 و 40 درصد سنگریزه ریز (75/4-4 میلی‌متر) و سنگریزه درشت (8/15-9/7 میلی‌متر) و یک تیمار فاقد سنگریزه (شاهد) به‌طور جداگانه تهیه شد. نمونه‌های خاک تهیه شده در ستون‌های با ارتفاع 50 و قطر داخلی 5/21 سانتی‌متر ریخته و متراکم شد و با استفاده از سیستم ماریوت، مقدار نفوذ تجمعی هر دو سری نمونه خاک اندازه‌گیری گردید. برای هر دو سری آزمایش، 10 ستون استفاده گردید. آزمایش‌های نفوذ بدون تکرار انجام شد. حضور سنگریزه در هر دو خاک لوم شنی و لوم باعث افزایش نفوذ تجمعی نسبت به تیمار شاهد شد. مقدار متوسط نفوذ آب در تیمارهای لوم مخلوط با سنگریزه ریز و درشت به ترتیب، 25 و 104 درصد بیش‌تر از تیمارهای لوم شنی مخلوط با سنگریزه ریز و درشت بود. سنگریزه ریز در خاک لوم شنی و سنگریزه درشت در خاک لوم تاثیر بیش‌تری بر افزایش نفوذ تجمعی داشتند. با این حال، در مقدار سنگریزه 20 درصد، نوساناتی مشاهده شد. نتایج نشان داد که سنگریزه همیشه باعث افزایش مقدار نفوذ آب در خاک نمی‌شود. نتایج همچنین نشان داد که سنگریزه در هر دو خاک، با تاثیر بر مقدار جرم‌های مخصوص ظاهری کل و بخش نرم خاک بر مقدار نفوذ تجمعی آب تاثیر می‌گذارد.