برآورد ردپای آب آبی و سبز برنج در پهنه های اگرواکولوژیک کشاورزی کل کشور

نویسندگان

1 گروه زراعت، دانشکده تولید گیاهی، دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی گرگان، گرگان، ایران

2 گروه زراعت، دانشکده تولید گیاهی، دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی گرگان، گرگان، ایران

3 گروه زراعت، دانشکده تولید گیاهی، دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی گرگان، گرگان، ایران

doi
10.22059/ijswr.2024.377040.669719
چکیده

برنج پس از گندم، غذای اصلی مردم ایران است و نقش ویژه‌ای در تغذیه، درآمد و اشتغال‌زایی در بخش کشاورزی دارد. علی‌رغم اهمیت غیرقابل‌انکار این محصول زراعی، یکی از گیاهان آب بر در بخش کشاورزی به شمار می‌آید و با توجه به بحران آب در کشور، تداوم کشت این محصول در بسیاری از مناطق کشور با مشکلات متعددی رو به رو می‌باشد. هدف از انجام این پژوهش ارزیابی عملکرد پتانسیل (عملکرد در شرایط عدم محدودیت آب، عناصر غذایی، آفات و بیماری‌ها) و تخمین ردپای آب آبی و سبز برنج در پهنه‌های اگرواکولوژیک کشاورزی کل کشور بوده است. محاسبات ردپای آب، با مدل SSM-iCrop2 برای محدوده زمانی 1385-1394 (2006-2015) صورت گرفت. نتایج نشان می‌دهد بخش‌هایی از مناطق شمالی کشور، مانند استان‌های گیلان، مازندران و اندکی نیز گلستان که در مجاورت دریای خزر قرار دارند از ردپای آب آبی کمتر و در مقابل از ردپای آب سبز بیشتر برخوردار می‌باشند و محدوده مناسب برای کشت برنج در کشور را تشکیل می‌دهند. سایر استان‌های کشور نیز مانند استان‌های خوزستان، بوشهر، فارس و خراسان جنوبی که عمدتاً در نواحی گرم کشور قرار گرفتند دارای ردپای آب آبی بیشتر و نیز ردپای آب سبز کمتر می‌باشند از این رو، این استان‌ها به هیچ عنوان برای کشت برنج مناسب نمی‌باشند.