ارزیابی اثر طرح جامع فاضلاب شهر اهواز بر کیفیت آب رودخانه کارون با استفاده از مدل QUAL2Kw

نویسندگان

1 دانشیار گروه مهندسی آب، دانشگاه بین المللی امام خمینی، قزوین

2 دانشجوی دکتری گروه مهندسی آب، دانشکده کشاورزی و منابع طبیعی، دانشگاه بین‌المللی امام خمینی (ره)، قزوین.

doi
10.22059/ijswr.2024.379576.669757
چکیده

رودخانه کارون، باوجود اهمیت فراوان، در معرض تهدید جدی آلودگی ناشی از فاضلاب‌های شهری و صنعتی قرار دارد. با توجه به نقش حیاتی کارون در تأمین آب آشامیدنی، مصارف کشاورزی و فعالیت‌های صنعتی، کیفیت آب این رودخانه از اهمیتی حیاتی برخوردار است. این مطالعه به بررسی تأثیر طرح جامع فاضلاب شهر اهواز بر کیفیت آب رودخانه کارون با استفاده از مدل‌سازی کیفی می‌پردازد. در این تحقیق، از مدل QUAL2Kw برای شبیه‌سازی تغییرات کیفی آب در 28 کیلومتر از مسیر رودخانه استفاده‌شده است. پس از اعتبارسنجی مدل، سناریوهای مختلف مدیریت فاضلاب شامل وضعیت فعلی، راه‌اندازی تصفیه‌خانه شرق، تکمیل ظرفیت تصفیه‌خانه غرب، اجرای کامل طرح جامع فاضلاب شهر اهواز و کنترل زهکش‌ها موردبررسی قرار گرفت. نتایج نشان داد که اجرای کامل طرح جامع فاضلاب شهر اهواز، به‌طور چشمگیری کیفیت آب را با کاهش قابل‌توجه آلاینده‌هایی مانند BOD، آمونیوم، فسفر آلی و غیر آلی، بهبود می‌بخشد به‌طوری‌که غلظت BOD از مقدار 1/6 به 6/2 میلی‌گرم بر لیتر، غلظت پارامتر نیتروژن آلی از 425 به 234 میکروگرم بر لیتر، غلظت پارامتر فسفر آلی از 135 به 35 میکروگرم بر لیتر، غلظت پارامتر فسفر غیر آلی از 251 به 23/0 میکروگرم بر لیتر و غلظت پارامتر اکسیژن محلول از 55/5 به 79/6 میلی‌گرم بر لیتر بهبود می‌یابد. همچنین، کنترل زه آب‌های کشاورزی نیز تأثیر مثبتی بر کاهش غلظت نیترات، EC و ارتقای کیفیت آب دارد. در این مطالعه نشان داده‌شده است که مدیریت صحیح و جامع فاضلاب، به‌ویژه در مناطق شهری پرجمعیت، می‌تواند به‌طور قابل‌توجهی کیفیت آب رودخانه‌ها را بهبود بخشد.