فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

مزارع نیشکر در استان خوزستان به دلیل تردد ماشین‌آلات سنگین‌وزن و همچنین شرایط اقلیمی خاص، در معرض خطر تراکم خاک قرار دارند. پژوهش حاضر با هدف بررسی اثرات تراکم بر شاخص‌های فراهمی آب خاک و برخی صفات رشدی گیاه نیشکر اجرا گردید. در مجموع، بر اساس شرایط واقعی حاکم در مزرعه، نه تیمار تراکم شامل سه سطح فشار ادوات کشاورزی (کم، متوسط و زیاد) و سه سطح رطوبتی خاک (کم، بهینه و زیاد) تعریف شد. در اوایل فصل رشد نمونه‌های خاک از دو عمق سطحی و زیرسطحی جهت اندازه‌گیری ویژگی‌های معمول فیزیکی و همچنین شاخص‌های فراهمی آب خاک شامل آب قابل استفاده گیاه (PAW)، دامنه رطوبتی خاک با حداقل محدودیت (LLWR) و گنجایش آب انتگرالی (IWC) تهیه شد. منحنی رطوبتی خاک با استفاده از دستگاه صفحات و غشاء فشاری و منحنی مقاومت خاک با استفاده از پنترومتر دستی در آزمایشگاه اندازه‌گیری شدند. شاخص‌های رشدی گیاه شامل قطر یقه نی، ارتفاع نی، رطوبت نسبی غلاف و وزن تر اندام هوایی بودند. نتایج تجزیه واریانس شاخص‌های فراهمی آب خاک نشان داد که در لایه سطحی خاک هم اثر ساده تراکم و هم اثرات متقابل آن‌ها بر شاخص LLWR و IWC در سطح پنج درصد معنی‌دار بود. کمترین مقدار LLWR و IWC به‌ترتیب با مقادیر 026/0 و 017/0 cm3cm-3 در کرت با بیشترین تراکم و بیشترین رطوبت خاک (W3P3) مشاهده شد. ارتفاع و عملکرد نی نیز در سطح پنج درصد تحت تاثیر تیمارها قرار گرفتند و کمترین میزان عملکرد نی با مقدار 38 تن در هکتار در تیمار تراکم زیاد و رطوبت زیاد  مشاهده شد. پیشنهاد گردید در پژوهش‌های بعدی مقدار بهینه رطوبت خاک برای عملیات برداشت محصول برای هر کلاس‌ بافتی خاک به صورت علمی و دقیق تعیین گردد.