مطالعه‌ی اثر رضایت شغلی بر عملکرد ایمن کارگران ساختمانی

نویسندگان

1 استادیار، دانشکده مهندسی، دانشگاه بوعلی سینا، همدان، ایران

2 دانشجوی کارشناسی‌ارشد، دانشکده مهندسی، دانشگاه بوعلی سینا، همدان، ایران

3 دانشجوی کارشناسی‌ارشد، دانشکده مهندسی، دانشگاه بوعلی سینا، همدان، ایران

doi
10.22065/jsce.2025.510669.3677
چکیده

صنعت ساخت یکی از خطرناک‌ترین صنایع در جهان به شمار می‌رود. علی‌رغم اینکه عملکرد ایمنی در این صنعت طی چند دهه گذشته پیشرفت بسیاری داشته، اما همچنان هر ساله حوادث بی‌شماری از پروژه‌های ساختمانی گزارش می‌شود. عدم مهارت کارگران در شناسایی خطرات شغلی و دست‌کم گرفتن ریسک ایمنی، از جمله عواملی است که میزان حوادث در محل پروژه‌های ساخت را افزایش می‌دهد؛ از این‌رو لازم است عوامل موثر بر عملکرد ایمنی کارگران به صورت دقیق مطالعه شود. از رضایت شغلی می‌توان به عنوان یکی از این عوامل نام برد. تاکنون مطالعات متعددی در زمینۀ بررسی میزان رضایت‌مندی شغلی در حوزه‌های کاری مختلف انجام‌شده، اما درباره اثر این عامل بر عملکرد ایمن کارگران ساختمانی در صنعت ساخت، مطالعات زیادی صورت نگرفته است. در مطالعه حاضر، اثر رضایت شغلی بر مؤلفه‌های ضروری عملکرد ایمنی کارگران ساختمانی، تشخیص خطر و درک ریسک ایمنی بررسی شده است. به این منظور، عملکرد ایمنی 132 نفر از کارگران ساختمانی شاغل در شهر اراک مورد ارزیابی قرار گرفت. پس از جمع‌آوری داده‌های مرتبط با رضایت‌مندی شغلی (از طریق آزمون مینه‌سوتا (MSQ))، توانایی تشخیص خطر و درک ریسک ایمنی کارگران ساختمانی با استفاده از تصاویر ساختمانی گرفته شده از پروژه‌های فعال در کشور ایران مورد بررسی قرار گرفت. تحلیل نتایج حاصل نشان داد، بین رضایت شغلی و عملکرد تشخیص خطر (r = 0.615, p < 0.001) و همچنین درک ریسک ایمنی (r = 0.561, p < 0.001) ارتباط معناداری وجود دارد و افزایش رضایت‌مندی شغلی منجر به بهبود عملکرد تشخیص خطر و درک ریسک ایمنی کارگران شده است.