رویکرد نوین در پیشبینی مقاومت بتن خود متراکم حاوی سنگدانههای بازیافتی در دماهای بالا: کاربرد برنامه نویسی بیان ژنی
نویسندگان
1 استادیار، گروه مهندسی عمران، دانشگاه فردوسی مشهد، مشهد، ایران
2 دانشجوی کارشناسی ارشد، گروه مهندسی عمران، دانشگاه فردوسی مشهد، مشهد، ایران
doi
10.22065/jsce.2025.502399.3638چکیده
افزایش ضایعات ساختمانی به دلیل رشد سریع ساختوساز و بازسازی زیرساختها، همراه با ضرورت دستیابی به توسعه پایدار، استفاده از سنگدانههای بازیافتی (RA) در بتن را به یک اولویت زیستمحیطی تبدیل کرده است. در این راستا، پژوهش حاضر به ارائه مدلی برای پیشبینی مقاومت فشاری بتن خودمتراکم (SCC) حاوی RA در دماهای بالا با استفاده از برنامهنویسی بیان ژنی (GEP) میپردازد. یک پایگاه داده جامع شامل 62 نمونه آزمایشگاهی از 11 طرح اختلاط منحصربهفرد از مطالعات معتبر برای این تحلیل گردآوری شد. متغیرهای ورودی شامل نسبت آب به سیمان، مقدار سنگدانه درشت بازیافتی، شرایط دمایی، و مقاومت فشاری در دمای اتاق انتخاب شدند. برای پیشبینی مقاومت فشاری SCC بر اساس این متغیرها، چهار مدل عددی GEP توسعه داده شد. از میان این مدلها، مدل سوم (GEP3) با ضریب همبستگی𝑅2 = 0.9474 عملکرد بهتری نشان داد و دقت بالای آن در پیشبینی رفتار بتن تأیید شد. تحلیل نتایج نشان داد که SCC حاوی RA در دماهای بالا نهتنها خواص مکانیکی بهتری ارائه میدهد، بلکه میتواند بهعنوان یک رویکرد پایدار برای کاهش مصرف منابع طبیعی و کاهش اثرات زیستمحیطی مطرح شود. این مطالعه تأثیر مثبت استفاده از RA در بهبود خواص مکانیکی بتن و نقش کلیدی آن در کاهش ضایعات ساختمانی و افزایش بهرهوری منابع را برجسته میکند.