فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

 گرفتگی قطره‌چکان‌ها یکی از چالش‌های اساسی برای کشاورزانی است که از سیستم آبیاری قطره‌ای استفاده می‌کنند. از این‌رو، در پژوهش حاضر، راهکارهایی برای کاهش گرفتگی شیمیایی قطره‌چکان‌ها بر مبنای روش‌های اسیدشویی و سامانه اولتراسونیک ارائه شده است. سامانه اولتراسونیک نوعی فناوری سبز است و پیشنهادی برای کاهش گرفتگی قطره‌چکان‌ها در سامانه آبیاری قطره‌ای است. در همین راستا، ابتدا نمونه قطره‌چکان‌ها در مزارع منتخب تعیین، سپس با اندازه‌گیری آبدهی آن‌ها نسبت به گروه‌بندی قطره‌چکان‌ها اقدام شد. با توجه به میزان آبدهی اندازه‌گیری شده در مقایسه با دبی اسمی، قطره‌چکان‌ها از نظر گرفتگی به پنج رده مختلف تقسیم شدند (رده یک دارای گرفتگی 100 درصد، رده 2 دارای گرفتگی 75 تا 100 درصد، رده 3 گرفتگی 50 تا 75 درصد، رده چهار گرفتگی 25 تا 50 درصد و رده پنج گرفتگی 0 تا 25 درصد). تعداد 4 تیمار (تیمار اول، اسید شویی در سطح pH=3، تیمار دوم، اسید شویی در سطح pH=5، تیمار سوم، شستشو قطره‌چکان‌ها در حمام اولتراسونیک و تیمار چهارم، شستشوی قطره‌چکان‌ها با روش اولتراسونیک- اسیدشویی)، برای هر رده اعمال شد. میزان کاهش گرفتگی قطره‌چکان‌های رده صفر هنگام قرار گرفتن در حمام اولتراسونیک به مدت 15 دقیقه حدود 45 درصد حاصل شد. بر اساس تحلیل واریانس انجام شده مشاهده می‌شود با توجه مقدار P-value=0.1 و مقدار F-value=2.81، استفاده از روش اولتراسونیک بر روی گرفتگی قطره‌چکان‌ها در سطح معنی‌داری 90% مؤثر است. مقایسه میزان کاهش گرفتگی قطره‌چکان‌ها پس از شستشو، نشان‌دهنده برتری قابل‌توجه روش اولتراسونیک نسبت به روش اسیدشویی است. نتایج نشان داد در روش شستشوی اولتراسونیک فقط گرفتگی فیزیکی و در روش اسید شویی فقط گرفتگی شیمیایی کاهش پیدا کرده است. فناوری سامانه اولتراسونیک، پیشنهادی برای کاهش گرفتگی قطره‌چکان‌ها در سیستم آبیاری قطره‌ای است که عاری از آلودگی زیست‌محیطی و به نوعی فناوری سبز است.