پایش وضعیت شوری خاک دشت سیستان با استفاده از داده‎های زمینی و سنجش از دور

نویسندگان

1 بخش تحقیقات پایش و بهسازی خاک و آب، موسسه تحقیقات خاک و آب کشور، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، کرج، ایران

2 بخش تحقیقات پایش و بهسازی خاک و آب، موسسه تحقیقات خاک و آب کشور، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، کرج، ایران

3 بخش تحقیقات پایش و بهسازی خاک و آب، موسسه تحقیقات خاک و آب کشور، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، کرج، ایران

4 بخش تحقیقات پایش و بهسازی خاک و آب، موسسه تحقیقات خاک و آب کشور، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، کرج، ایران

doi
10.22059/ijswr.2024.378077.669733
چکیده

یکی از مهم‎ترین محدودیت‎های کشت و کار در دشت سیستان، شوری خاک است. برای بررسی وضعیت شوری با استفاده از سنجش از دور در دشت سیستان، از تصاویر ماهواره لندست 8 (LC08-LOI/TIRS) در چهار زمان فروردین، مرداد و آبان سال 1397 و نیز فروردین 1398 استفاده شد. پردازش اولیه برای اصلاح مربوط به تغییر ولتاژ به عدد رقومی (DN)  برای تبدیل داده‎های رادیانس، توسط فایل واسنجی سنجنده و اصلاح رادیومتریک داده‎ها با استفاده از روش پهنه مسطح  در نرم‌افزار ENVI 5.1 انجام شد. برای تعیین نقاط نمونه‎برداری خاک ابتدا شبکه 2×2 کیلومتر ترسیم و سپس با مراجعه به منطقه و بررسی محل نمونه‎برداری، تعداد 312 نمونه خاک گرفته شد و مقادیر شوری (EC)، نسبت جذب سدیم (SAR) و نیز بافت در آنها اندازه‎گیری شدند. با پردازش ثانویه، استخراج ویژگی‌های طیفی تصاویر ماهواره‎ای و بهره‎گیری از الگوریتم‎ها و شاخص‎های متعدد، نقشه شوری برای خاک‎های سطحی منطقه در چهار زمان تهیه گردید. نتایج بررسی دورسنجی نشان داد که شوری خاک سطحی در منطقه پدیده‎ای پویا بوده و با تغییرات فصل، بارش، آبیاری و مدیریت اراضی، تغییرات قابل‌توجهی دارد. نتایج حاصل از تفسیر تصاویر ماهواره‎ای نشان داد که زمان، رویدادهای بارشی فصل کاشت و مدیریت آب و خاک بر شوری خاک و مساحت‎ سرزمین‎های دارای شوری مختلف، تأثیری قابل توجه دارد. وسعت خاک‎های با شوری زیاد در فصل تابستان افزایش، ولی در فروردین 98 (98/0=MBE، 56/17%=NRMSE، 69/0=R2) که مصادف با نمونه‎برداری‎های بود، به‎دلیل بارندگی‎ها و سیل در این مناطق، از این وسعت کاسته شد.